Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Serotonin Sendromu: Bulguları, Sebepleri ve Rehabilitasyonsi

  • 06 Temmuz 2021
  • Serotonin Sendromu: Bulguları, Sebepleri ve Rehabilitasyonsi için yorumlar kapalı
  • 128 kez görüntülendi.
Serotonin Sendromu: Bulguları, Sebepleri ve Rehabilitasyonsi

Serotonin sendromu, serotonini tehlikesiz olmayan seviyelere yükselten ilaçların, desteklerin veya nebatların bir kombinasyonundan oluşmaktadır. Karmaşıklık, ateş, istemsiz kas spazmları, nöbetler ve hatta vefatla sonuçlanmaktadır. Azıcık ender olsa da, serotonin sendromu ciddi bir tıbbi vaziyettir ve serotonin seviyelerini değiştiren mahsuller harcayan herkes semptomların farkında olmalıdır. Sebepleri, bulguları ve rehabilitasyonsi hakkında bilgiler bu yazıda yer almaktadır. Serotonin […]

Serotonin sendromu, serotonini tehlikesiz olmayan seviyelere yükselten ilaçların, desteklerin veya nebatların bir kombinasyonundan oluşmaktadır. Karmaşıklık, ateş, istemsiz kas spazmları, nöbetler ve hatta vefatla sonuçlanmaktadır. Azıcık ender olsa da, serotonin sendromu ciddi bir tıbbi vaziyettir ve serotonin seviyelerini değiştiren mahsuller harcayan herkes semptomların farkında olmalıdır. Sebepleri, bulguları ve rehabilitasyonsi hakkında bilgiler bu yazıda yer almaktadır.

Serotonin Sendromu Nedir?

Serotonin, beyinde ve bedenin öteki bölgelerinde bulunan ehemmiyetli bir kimyasaldır. Serotonin, tutum, ruh hali, beden ısısı, sindirim, kan akışı ve solunum gibi bedensel işlevleri tertip eden mesajların iletilmesine dayanakçı olmaktadır. Bir Hayli antidepresan beyindeki serotonin seviyelerini değiştirerek çalışmaktadır. Serotonin sendromu, bireyin sisteminde çok fazla serotonin olduğunda, ya bir ilacın fazla dozundan ya da serotonin seviyelerini çoğaldıran çoklu ilaçların birleştirilmesinin bir sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. Bu son derece risklidir ve hafif konfüzyon, ishal, titreme ila şiddetli deliryum, nöbetler, koma bir hayli ciddi komplikasyonla sonuçlanmaktadır. Bazı bireyler serotonin sendromuna daha duyarlı olmaktadır ve şiddeti değişebilmektedir. Ancak yüksek serotonin seviyeleri olan herkes semptomlarla karşılaşmaktadır. Bir doz serotonin değiştiren ilaç dahi serotonin sendromuna neden olmaktadır.

Bulgular

Serotonin Sendromu: Belirtileri, Nedenleri ve TedavisiSerotonin sendromu potansiyel olarak ölümcül bir vaziyettir ve acil tıbbi rehabilitasyon gerektirmektedir. Psikoaktif ilaçlar, otlar ve yardımlar kullanıldığında ve semptomlardan rastgele biri fark edildiğinde acil tıbbi destek istenmelidir. Serotonin bedende bir hayli reseptörü aktive ettiğinden, kan dolaşımındaki aşırılığı çok muhtelif tesirlere sahip olmaktadır. Bunlar hafif ila yaşamı tehdit eden arasında değişmektedir. Çok fazla serotonin beyindeki bazı semptomlara neden olmaktadır ve bunlar alttaki gibidir:
• Karmaşıklık
• Çalkalama
• Uyaranlara karşı artan duyarlılık hipervigilance
• Huzursuzluk
• Endişe
• Ateş
Kalp ve kan damarları üzerindeki tesirleri alttaki gibidir:
• Süratli kalp atış sürati
• Tansiyon yükselmeleri
Bağırsak üzerindeki tesirleri alttaki gibidir:
• İshal
• Mide bulantısı
• Kusma
Ayrıca şu semptomlara neden olabilir:
• Fazla terleme
• Kas spazmları veya çoğalmış kas tonusu
• Dışkı dilatasyonu
• Titreme
Yaşamı tehdit eden semptomlar alttaki gibidir:
• Sayıklama
• Metabolik asidoz
• Rabdomiyoliz toksik bir protein salan kas dokusunun parçalanması
• Çok yüksek beden sıcaklığı 41 ° C’nin üzerinde
• Koma
Bununla beraber serotonin sendromunun en tanımlayıcı semptomları yineleyen, istemsiz kas kasılmaları olmaktadır.

Ne Kadar Sürer?

Semptomlar genellikle bedendeki serotonin seviyelerini değiştiren ve oldukça yoğun bir biçimde ortaya çıkan ilacı aldıktan 6 ila 8 saat sonra başlamaktadır. Düzgün rehabilitasyon edilirse, hafif semptomlar genellikle 24-72 saat içinde kaybolmaktadır, ancak 3 güne kadar da sürmektedir. Daha ciddi olaylar hastaneye uyumayı gerektirir ve iyileşme daha uzun sürebilmektedir.

Uzun Yarıyıllı Tesirleri

Serotonin sendromu semptomlarının süresi tamamen rahatsız edici ilacın bedende ne kadar kalacağına bağlıdır. Genellikle uygun biçimde rehabilitasyon edildikten sonra uzun vadeli bir tesirsi bulunmamaktadır. Bununla beraber rehabilitasyon edilmezse, ciddi serotonin sendromu vefata yol açmaktadır. İyileştikten sonra serotonin sendromunun tekerrür ortaya çıkmasını önlemek için mevcut tüm ilaçları yine değerlendirmek ehemmiyetlidir.

Serotonin Sendromu Sebepleri

Serotonin seviyelerini etkileyen çoklu ilaçlar ve yardımlar arasındaki etkileşimler, serotonin sendromunun en yaygın sebebidir. Serotonin Sendromu sebepleri alttaki gibidir:

OTC ve Reçeteyle Satılan İlaçlar

Serotonin Sendromu: Belirtileri, Nedenleri ve TedavisiSerotonin seviyelerini artıran veya iki ilacı, doğru dozlarda dahi birleştiren fazla doz, potansiyel olarak serotonin sendromuna yol açmaktadır. Bu ilaçlar alttaki gibidir:
1 Antidepresanlar ve anti-anksiyete ilaçları
Seçici serotonin geri alım inhibitörleri SSRI’lar, serotonin- norepinefrin geri alım inhibitörleri SNRI’ler ve trisiklik antidepresanlar TCA’lar, genellikle depresyon ve anksiyete için reçete edilen ilaçlardır. Beyindeki serotonin aktivitesini uzatarak çalışmaktadırlar. En sık serotonin sendromu implike antidepresan ve anti-anksiyete ilaçları kapsamaktadır. Bu ilaçlar alttaki gibidir:
• Sitalopram Celexa
• Essitalopram Lexapro
• Fluoksetin Prozac
• Paroksetin Paxil, Pexeva
• Sertralin Zoloft
• Vilazodone Viibryd
• Fluvoksamin Luvox
• Venlafaksin Effexor
• Klomipramin Anafranil
• İmipramin Tofranil
• Vortioksetin Trintellix, Brintellix
• Trazodon
2 Monoamin oksidaz inhibitörleri
Monoamin oksidaz inhibitörleri MAOI’ler muhtelif duygudurum bozukluklarına ve Parkinson hastalığına dayanakçı olmak için kullanılan ilaçlardır. Serotonin de dahil olmak üzere beyinde bulunan birkaç nörotransmiteri ayrılan monoamin oksidazı bloke ederek çalışmaktadırlar. Bu, beyne tesir etmek için daha fazla serotonin sağlamaktadır. MAOI’lerin yanlış kullanımı veya serotonini artıran öteki ilaçlarla kombinasyon, serotonin sendromuna yol açmaktadır. Bunlar, bu ilaçlarla sınırlı olmamakla beraber öteki ilaçlar alttaki gibidir:
• Selegilin
• Bifemelan
• Moclobemide
• Pirlindole Pirazidol
• Toloksaton Humoryl
3 Linezolid Zyvox
Linezolid, öteki antibiyotiklere streptokok, VRE ve MRSA gibi mukavemetli bakteriyel enfeksiyonları rehabilitasyon etmek için yaygın olarak kullanılan bir antibiyotiktir. Ayrıca linezolid MAO’yu bloke ederek serotoninin parçalanmasını hafifçe yasaklamaktadır. Linezolidin neden olduğu serotonin sendromunun, özellikle SSRI’lar veya öteki MAOI’ler gibi serotonini değiştiren öteki ilaçlarla beraber alındığında birkaç olay bildirimi bulunmaktadır.
4 Migren ilaçları Triptanlar
Triptanlar genellikle orta ila şiddetli migreni olan hastalara reçete edilen ilk ilaçtır. Ayrıca beyindeki serotonin reseptörlerini aktive eder ve özellikle opioidler veya antidepresanlar ile kombinasyon halinde kullanıldığında serotonin sendromu için bir risk oluşturmaktadır. Bu ilaçlar alttaki gibidir:
• Almotriptan Axert
• Naratriptan Amerge
• Rizatriptan Maxalt
• Sumatriptan Imitrex
• Zolmitriptan Zomig
5 Opioidler
Ağrı kesici ve opioid makûsa kullanımı için opioid reçeteleri Amerika Birleşik Devletleri‘de çoğalmaktadır Bazı opioidler geri alımını yasaklayarak beyindeki daha fazla serotonin ile sonuçlanan serotonin tesirlerini uzatmaktadır. Özellikle öteki serotonin değiştiren ilaçlarla kombine edildiğinde sendroma neden olmaktadır. Opioid ilaçlar alttaki gibidir:
• Tramadol
• Meperidin
• Metadon
• Fentanil
• Morfin
• Tapentadol
6 Buspirone Buspar
Buspiron, anksiyeteyi iyileştirmek ve duygudurum bozuklukları için öteki antidepresanlar ile kombinasyon halinde yaygın olarak kullanılmaktadır ve serotonin reseptörlerini aktive etmektedir. Kendi başına veya öteki antidepresanlarla kombinasyon halinde Doz aşımı, serotonin toksisitesine neden olmaktadır.
7 Lityum
Lityum, bipolar bozukluk semptomlarını iyileştirmek için 50 seneden uzun süredir kullanılmaktadır. Lityum, beynin serotonine reseptörler yoluyla duyarlılığını çoğaldırmaktadır, başka bir deyişle aynı tesir için daha az serotonin gerekmektedir. Lityumun öteki ilaçlarla tramadol, amitriptilin, sodyum valproat kombinasyonundan bazı serotonin sendromu olayları bildirilmiştir.
8 Mide bulantısı ilaçları
Metoklopramid Reglan, mide ekşimesi, bulantı, kusma ve hazımsızlık gibi mide sorunları için yaygın olarak kullanılmaktadır. Metoklopramid ve antidepresanların bir kombinasyonunu alarak serotonin sendromlu hastaların iki olaysı bildirilmiştir. Serotonin reseptörleri ile etkileşime giren rastgele bir bulantı ilacı, serotonin sendromu riskini artırmaktadır. Buna misaller alttaki gibidir:
• Granisetron Kytril, Sancuso
• Ondansetron Zofran
9 Dekstrometorfan
Dekstrometorfan, Robitussin, Delsym, NyQuil ve Dimetapp gibi reçetesiz satılan bir hayli ilaçta bulunan öksürük baskılayıcıdır. Dekstrometorfan, geri alımı bloke ederek beyindeki serotoninin tesirsini uzatmaktadır. Bir olgu sunumunda, 63 yaşında depresif bir kadın, antidepresan, esitalopram Lexapro ile beraber iki hafta süreyle dekstrometorfan prometazin öksürük şurubu aldıktan sonra serotonin sendromu yaşamıştır.
10 CYP inhibitörleri
CYP2D6 ve CYP3A4 gibi sitokrom P450 enzimleri SSRI’lar da dâhil olmak üzere bir hayli ilacın bedenden parçalanmasına ve çıkarılmasına dayanakçı olmaktadır. Bu enzimleri bloke ederek, SSRI konsantrasyonları riskli bir biçimde çoğalabilmektedir. Bazı ilaçlar CYP 450 enzimlerini inhibe etmektedirler ve SSRI’lar ile kombinasyon halinde alındığında serotonin sendromuna yol açmaktadırlar Buna misaller alttaki gibidir:
• HIV ilaçları, ritonavir
• Maya enfeksiyonları için ilaçlar, flukonazol
• Antibiyotikler, siprofloksasin
Misalin 46 yaşında bir HIV hastası, serotonini antidepresanlar çoğaldıran ilaçların ve CYP3A4’ü anti-HIV yasaklayan bir ilaç kombinasyonu kullandıktan sonra serotonin sendromu yaşamıştır.
11 Alerji ilaçları
Bir olay çalışmasında, hasta mevsimsel alerjiler için difenhidramin ile kombinasyon halinde boyun ağrısı için tramadol aldıktan sonra serotonin sendromu yaşamıştır.

Bitkisel İlaç ve Yardımlar

1 St.John’s Wort
John’s Wort muayenehane olarak ispatlanmış aktifliği ile asırlardır depresyona dayanakçı olmak için kullanılan bitkisel bir ilaçtır. Bununla beraber, St.John’s Wort, SSRI’lar da dahil olmak üzere bir hayli ilaçla olumsuz etkileşime girmektedir ve bu kombinasyonlar serotonin sendromuna neden olmaktadır.
2 S-Adenosil-L-Metionin SAM-e
Serotonin Sendromu: Belirtileri, Nedenleri ve TedavisiSAMe, muhtelif çalışmalarda ve geleneksel SSRI’lara cevap vermeyen hastalarda depresif bulguları iyileştirmiştir. SAM-e, serotonin yapımını ehemmiyetli miktarda artırmaktadır, bu sebeple teorik olarak, yüksek dozda veya öteki ilaçlarla beraber alınırsa serotonin sendromu için bir risk oluşturmaktadır.
3 Ginseng
Ginseng muayenehane çalışmalarda menopoz yarıyılındaki kadınlarda depresyonu eksilttiği gösterilmiştir. Beyindeki serotonini özellikle hipokampusta çoğaldırmaktadır, yüksek ölçülerde alındığında veya serotonin seviyelerini etkileyen öteki ilaçlarla beraber serotonin sendromu riski oluşturmaktadır.
4 L-Triptofan
L-triptofan, serotonin yapımını doğrudan çoğaldırmaktadır. Çok yüksek bir dozda veya serotonin seviyelerini artıran başka bir ilaçla monoamin oksidaz inhibitörü, MAOI gibi beraber alındığında, serotonin sendromu riski bulunmaktadır.

Besin Dayanaksi

Bazı yiyeceklerdeki etkin bileşikler standart ölçülerde alındığında nispeten düşük seviyelerde bulunduğundan, yiyeceklerin neden olduğu serotonin sendromu pek olası değildir. Bununla beraber, hangi yiyeceklerin, özellikle serotonerjik ilaçlarla beraber serotonin seviyelerini artırma potansiyeline sahip olduğunun farkında olmak ehemmiyetlidir. Bu yiyecekler alttaki gibidir:
1 Zerdeçal Kurkumin
Zerdeçal, muayenehane çalışmalarda hastalarda ruh halini iyileştirmek için kullanılan yüksek seviyelerde kurkumin kapsamaktadır. Farelerde kurkumin serotonin seviyelerini çoğaldırmıştır ve bu sebeple serotonini artıran öteki ilaçları alırken dikkatli kullanılmalıdır.
2 Safran
Safran, SSRI almaya eş bir hayli muayenehane çalışmada hastalarda depresyonu eksiltmiştir. Sıçanlarda yapılan çalışmalar, safranın serotonin sistemi ile etkileşime girdiğini göstermektedir, bu sebeple potansiyel olarak serotonin sendromunu etkilemektedir.
3 Triptofan zengin yiyecekler
Triptofan serotonin yapımını doğrudan çoğaldırdığı için serotonin sendromu riski altındayken triptofan bakımından yüksek yiyeceklerden sakınılmalıdır. Bunlar hindi, tavuk, soya, yumurta, kabak çekirdeği, yer fıstığı ve bazı peynirleri kapsamaktadır.

Genetik Varsayımlar

Serotonin sendromuna duyarlılık büyük miktarda ve bedenin serotonini artıran ilaçları nasıl işlediğine bağlıdır. CYP P450 enzimleri, ilaçların bedenden parçalanmasında ve çıkarılmasında çok ehemmiyetli rol oynamaktadır. CYP enzimlerinde SNP’ler, bedenin serotonin sendromuna katkıda bulunabilecek bir ilacı ne kadar yararlı bir biçimde işleyebileceğini tanımlamaktadır. CYP2D6, bir hayli trisiklik antidepresanı ve SSRI’yi arınan bir detoks enzimidir, bu sebeple serotonin seviyelerini etkilemektedir. 80’den fazla CYP2D6 geni varyantı bulunmaktadır ve Avrupa nüfusunun % 7-10’u yavaş metabolizmaya ve daha fazla uyuşturucu birikmesine neden olan bir versiyona sahiptir. Bu genin yavaş versiyonlarını taşıyan bireyler serotonin sendromu geliştirmeye daha yatkındırlar. Sertralin ve norfluoksetin gibi serotonin sendromu ile ilişkili öteki ilaçlar CYP3A4 tarafından bölünmektedir. Ayrıca CYP3A4 bedende ilaç işlemeyi etkileyebilecek gen varyantlarına sahiptir. Özellikle CYP3A4 * 22 varyantı, ilaç seviyelerini artırabilecek eksilmiş enzim aktivitesi ile ilişkilidir.

Serotonin Sendromunun Önlenmesi ve Rehabilitasyonsi

Temkine
Serotonin sendromu ve semptomlarının farkında olmak, önlemeye müteveccih ehemmiyetli ilk adımdır. Hafif semptomlar olsa dahi, bunları dikkate alınmalı ve hekimle irtibat halinde olunmalıdır. Mevcut ilaçlar dayanakçı olmazsa, dozu çoğaldırmadan veya rastgele bir ilacı birleştirmeden evvel hekime danışılmalıdır. Ruh halini iyileştirdiği öğrenilen ancak serotonin sistemi ile etkileşime girmediği öğrenilen birkaç dayanak bulunmaktadır. Bunlar geleneksel antidepresan veya antianksiyete ilaçlarıyla güvenle birleştirilebilir ve bunlar alttakileri kapsamaktadır:
• Omega-3/balık yağı3
• D Vitamini
• Kava
• Magnezyum
• Theanine
Bununla beraber yoga, meditasyon, güneş ışığına maruz kalma ve egzersiz gibi ruh halini artıran bir hayli doğal yöntem de bulunmaktadır.
Rehabilitasyon
Serotonin sendromunun rehabilitasyonsi ile alakalı yayınlanmış hiçbir muayenehane çalışması yoktur. Çoğu teklif olay çalışmalarına veya epidemiyolojik bilgilere direnmektedir. Serotonin sendromunu rehabilitasyon etkenin en ehemmiyetli bileşeni, hamleye neden olan rastgele bir maddenin kullanımını vazgeçmektir. Daha şiddetli semptomları olan hastalar genellikle IV sıvıları, izlemeyi ve bazen benzodiazepinleri kapsayan destekleyici bakım için hastaneye müracaat etmektedirler. Çok ciddi serotonin sendromu hadiselerinde siproheptadin uygulanmaktadır. Siproheptadin geleneksel olarak bir antihistamin olarak kullanılmaktadır, fakat aynı zamanda serotonin reseptörlerini de yasaklamaktadır.

NMS ve Serotonin Sendromu

Nöroleptik malign sendrom NMS, ruh halini değiştiren ilaçlara başka ender ancak çok ciddi olan olumsuz bir reaksiyondur. NMS ve serotonin sendromunun semptomları eştir, bu da doğru teşhisi oldukça güçleştirmektedir. Doğru tanı koymak ehemmiyetlidir zira rehabilitasyonları değişiktir. NMS rehabilitasyonsi bazen serotonin sendromunu makûslaştıracak ilaçlar kapsamaktadır. Bazı kan testleri kreatin kinaz seviyeleri, karaciğer fonksiyonu, beyaz kan hücresi sayısı ve demir seviyeleri ve spazmlar veya bacaklarda istemsiz hareketler alt ekstremite hiperrefleksi gibi spesifik semptomlar hekimin bu ikisi arasında ayrım yapmasına dayanakçı olmaktadır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ