Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

İktisadi Düşünce Stili

  • 27 Nisan 2021
  • İktisadi Düşünce Stili için yorumlar kapalı
  • 9 kez görüntülendi.
İktisadi Düşünce Stili

İktisadi mevzulara yaklaşım, inceleme mevzuları değişik de olsa muhakkak prensiplere dayanır. Buna iktisadi düşünce stili denir. Prensiplerin başında, kıtlık şartlarında seçim yapmak gelmektedir. Bir diğer ilke ise şahısların iktisadi tutum şekilleri ve seçim süreçleri prensibidir. En son araştırılacak ilke ise iktisadi düşünce stilinin mevcut vaziyetle incelemeye başlama ve çıkacak başkalaşımın neticeleri tahlilidir. İktisadi düşünce stilinin […]

İktisadi mevzulara yaklaşım, inceleme mevzuları değişik de olsa muhakkak prensiplere dayanır. Buna iktisadi düşünce stili denir. Prensiplerin başında, kıtlık şartlarında seçim yapmak gelmektedir. Bir diğer ilke ise şahısların iktisadi tutum şekilleri ve seçim süreçleri prensibidir. En son araştırılacak ilke ise iktisadi düşünce stilinin mevcut vaziyetle incelemeye başlama ve çıkacak başkalaşımın neticeleri tahlilidir. İktisadi düşünce stilinin bu temel prensipleri anlaşılınca varsayımları kavrayarak iktisatta uzmanlaşmak kolaylaşır.

Rasyonel Tutum

Rasyonel davranmak iktisadi düşünce stilinin en temel prensibidir. Şahıslar tanımladıkları emel ve maksatları istikametinde seçim yaparlar. Mesela; harcayıcıların emeli mutluluk ve refah maksimizasyonudur. Buradaki rasyonel tutum, harcayıcının beklediği faydayı maksimize edecek biçimde seçim yapmasıdır. X ve Y mülklerinin fiyatları denkken, her etrafta X mülkünü seçim etmek gibi.

Rasyonel tutum, netlikle harcayıcı kararlarının doğruluğunu garanti etmez. Yeni çıkmış veya niteliği çoğaldırılmış mülkler sınandığında, sınama neticesinde seçimin doğru mu yanlış mı olduğu anlaşılır. Bu sınamalar da rasyonel tutum kabul edilmektedir. Ancak hangi mülkün daha avantajlı olduğu anlaşıldıktan sonra avantajsız mülkü seçim etmek rasyonel tutum sayılma.

İktisatta tüm üreticilerin kar maksimizasyonu emeli güttükleri varsayılır. Mesela; bir çiftçi 4 milyar liraya edindiği mahsulü 6 milyar liraya satarak 2 milyar lira kar eder. Üretici kar maksimizasyonu için, imalde en az veya en ucuz kaynakları kullanmak ister. Gereğinden fazla veya pahalı kaynak kullanırsa karı eksilir, seçim rasyonel olmaz.

Karar Alma

İktisadi Düşünce Tarzıİktisadi düşünce stilinde, karar alma biçimlerine ait varsayımlar vardır. Kararlar alınırken eylemlerin yarar ve maliyetleri dikkate alınmalıdır. Mesela; otomobilin ara koltuğunda emniyet kemeri takma mevzusunda yarar ve maliyetler karşılaştırılır. Yararlar maliyetleri aşıyorsa emniyet kemeri takılır, maliyet yararı aşıyorsa takılmaz.
Maliyet, yarar ve kararlar bireyye göre değişir. Mesela; otogardan kent merkezine taksiyle kısa zamanda, toplu taşıma aracıyla ise uzun zamanda varılabilirken hangisinin seçim edileceği, zaman ve paraya göre tanımlanacaktır. Herkes burada aynı neticeye varamaz. Aynı otogara memleketinden dönen talebe ytümörde gitmek için toplu taşıma vasıtasına bineceği söylenebilir. Müvekkilini ziyaret edecek avukat ise taksi fiyatını müvekkili karşılayacağından taksiyle gitmeyi seçim eder.

Yarar ve maliyetlerdeki başkalaşım seçimi tesirler. Mesela; taksi fiyatları büyük ölçüde düşerken seçenek vasıtaların fiyatlarının aynı kalması halinde taksi daha çok birey tarafından seçim edilir. Emniyet kemeri takmamanın ceza değeri çoğaldırıldığında daha fazla birey emniyet kemeri takar. İktisadi ünitelerin tavırlarının öngörülebilmesi, tutum inceleme ve yarar çoğaldırıcı gelişimlerin neticelerini belirlemeye yaramaktadır.

Aykırı Tahlil

Mevcut koşullar değiştiğinde ne olacağının araştırılmasına aykırı tahlil denir. Mesela; bir talebe iktisat dersine haftada 5 yerine 6 saat çalışmaya karar vermesi aykırı incelemeye göre tutumdur. İktisat dersinin vaktinin uzatılmasının yararı maliyetini aşar. Başka talebe değişik netice alıyorsa iktisat dersinin müddetini uzatmayacaktır.
Mesela; çiftçiler daha fazla gübre kullanarak buğday yapımının çoğalış ölçüsüne bakarlar. İmal maliyeti çoğalışı ve karın nasıl değişeceğiyle ilgilenirler. Çiftçiler burada, mevcut haldeki başkalaşımların neticelerine göre karar vermektedirler. Aykırı tahlil, karar vermenin çoğunlukla başkalaşımlarla alakalı olması nedeniyle, iktisadi düşünce stilinde ehemmiyetlidir.

İktisadi Düşünce Stili Yanılgıları

İktisat kuramı iktisadi tahlil ve iktisadi ünitelerin tavırlarını belirlemeye yarar. İktisadi olayların iyi anlaşılması sağlanarak şahısların yüksek maliyetli iktisadi kusurlardan sakınmaları sağlanır. İktisadi düşünme stilinde üç kusur; diğer koşullar sabitken, beraber başkalaşım-sebepsellik ve tümleme yanılgısıdır.

Diğer Koşullar Sabitken: İktisat kuramı çalışmaları çoğunlukla “diğer koşullar sabittir” varsayımıyla geliştirilir. Bu varsayıma göre, bir iktisadi olgu tahlilde, olguyu etkileyen değişkenlerden biri değişken, ötekileri sabit kabul edilir. Bu varsayım tahlil kolaylaştırmanın temel vasıtalarındandır. Mesela; bir mülkün fiyatı düşünce daha fazla satılacağı yönünde kuram geliştirildiğinde, ucuzluğa karşın satıcı temennisi gerçekleşmeyebilir. Bu vaziyette kuramın doğru mu yanlış mı olduğunun anlaşılması dikkatli düşünme ve tahlil gerektirir. Zira satılacak mülk ölçüyü, fiyattan başka çok etkenden etkilenir. Dolayısıyla kuram, mesela, harcayıcı zevk ve seçimlerini dikkate almadan, sırf fiyat düştü diye daha fazla satılacağı söylenemez. Kuram, satışları etkileyen diğer etkenler sabitken düşük fiyatların satışları çoğaldıracağını ifade etmektedir. Dolayısıyla sabit kabul edilen etmenlerden biri değişince artık diğer koşullar sabitken varsayımı geçersizdir, kuramın dayandırıldığı ehemmiyetli varsayım ihlal edilmiştir. Varsayımı ihlal edilen kuramlar test edilemezler. Mesela; hava koşulları değiştiğinde, konser bilet fiyatı düşse de az bilet satılmasından kuramın yanlışlığı anlaşılmaz.

Beraber Başkalaşım-Sebepsellik: İktisadi düşünce stilinde yapılan kusurlardan biri de iki değişkenin beraber başkalaşım ilişkisiyle sebepsellik ilişkisinin karıştırılmasıdır. Birbiriyle ilişkisiz iki değişken aynı anda beraber değişmesi demek birinin ötekisinin neden veya neticeyi demek değildir. Mesela; bahar başında yeni doğan bebek sayısıyla gelen leylek sayısı aynı yönde değişmektedir. Bu demek bebekleri leylekler getiriyor demek değildir. Bu iki değişken arasında sebepsellik yoktur. Beraber başkalaşım ile sebepselliğin aynı anlama gelmediği buradan anlaşılır.

Tümleme Yanılgısı: Grup bireylerden oluşuyor diye, birey için geçerli her şey grup için de geçerli sanılıyorsa tümleme yanılgısına düşülmüştür. Mesela; bir şahsın sesini yükselterek konuştuğunda karşısındaki onu daha iyi anlayabilir. Ancak herkes birden yüksek sesle konuşursa, karmaşa ve hengame lekeliliği yaşanır. Yani, birey için doğru şey, grup için yanlış olabilir. İktisadi düşünce stili bu yanılgıdan kaçınmayı gerektirmektedir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ