Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Ergenlik Bunalımı

  • 21 Nisan 2021
  • Ergenlik Bunalımı için yorumlar kapalı
  • 174 kez görüntülendi.

Ergenlik bunalımı gencin düşüncelerini, hislerini ve tutumlarını etkileyen, duygusal, işlevsel ve fiziksel meselelere neden olabilen, kesintisiz bir yeis hissine ve faaliyetlere karşı alaka kaybına neden olan ciddi bir ruhsal meseledir. Bunalım hayatın rastgele bir zamanında görülse de bulgular gençlerde ve erişkinlerde değişik olabilir. Yaşıt baskısı, akademik temenniler ve vücutsal başkalaşımlar gibi mevzular gençlerin duygularında bir hayli […]

Ergenlik bunalımı gencin düşüncelerini, hislerini ve tutumlarını etkileyen, duygusal, işlevsel ve fiziksel meselelere neden olabilen, kesintisiz bir yeis hissine ve faaliyetlere karşı alaka kaybına neden olan ciddi bir ruhsal meseledir. Bunalım hayatın rastgele bir zamanında görülse de bulgular gençlerde ve erişkinlerde değişik olabilir.
Yaşıt baskısı, akademik temenniler ve vücutsal başkalaşımlar gibi mevzular gençlerin duygularında bir hayli iniş ve çıkışa neden olabilir. Bazı gençler için inişler geçici duygulardan daha aşırısı olup bunalımın bir bulgusudur.
Ergenlik ya da gençlik bunalımı bir cılızlık veya istem gücüyle aşılabilecek bir vaziyet değildir, ciddi neticeleri olabilir ve uzun süreli rehabilitasyon gerektirir. Gençlerin çoğunda bunalım bulguları ilaç rehabilitasyonu ve psikolojik danışma gibi yollarla basitçe rehabilitasyon edilebilir.

Ergenlik Bunalımının Bulgular

Ergenlik bunalımının işaretleri ve bulguları gençlerin mektepteki, konuttaki, Ergenlik Depresyonusosyal etkinliklerdeki veya öbür hayat alanlarındaki ciddi kasvet ve meselelere neden olabilecek tutum ve tavırlarındaki farklılardır. Bunalım bulgularının ciddiyeti ve şiddeti değişebilir. Ergenlik bunalımındaki duygu ve tavır farklılıklarının bazı bariz misalleri alttadır.
Duygusal farklılıklar: Ergenlerde görülebilecek alttaki duygusal farklılıklara karşı açıkgöz olunmalıdır:
*Emin bir neden olmadan ağlama, dramatik sezmek
*Ufak mevzularda dahi hayal kırıklığı veya hiddet duyguları
*Umutsuz ya da anlamsız sezmek
*Kızgın ruh hali
*Sıradan faaliyetlere karşı alaka ya da zevk kaybı
*Aile ve dostlar ile ilgilenmeme ya da çatışma
*Kendine güven dinlememe, düşük benlik duygusu
*Bedelsizlik veya kabahatlilik duygusu
*Geçmişteki galibiyetsizliklere karşı kendini mübalağalı bir biçimde yargılama
*Yalanlama veya zafersizliğe karşı fazla hassasiyet ve fazla teminata gereksinim dinleme
*Düşünme, konsantre olma, karar verme ve anımsama meseleleri
*Yaşamın ve geleceğin acımasız ve sıkıntılı olduğu hissine kapılma
*Sık sık vefatı, can vermeyi ve intihar düşünmek

Tavır farklılıkları: Altta misalleri verilen tavır farklılıkları izlenmelidir:
*Bitkinlik ve enerji kaybı
*Uykusuzluk veya çok fazla yatmak
*İştahta farklılıklar iştah ve kilo kaybı veya yeme isteğinde çoğalma
*İçki veya uyuşturucu kullanımı
*Ajitasyon veya tedirginlik, değişmez duramamakErgenlik Depresyonu
*Düşünmede, konuşmada veya beden hareketlerinde yavaşlama
*Açıklanamayan beden sızıları ve baş sızıları
*Sosyal yalıtım
*Düşük mektep performansı veya mektebe devamsızlıkta çoğalış
*Şahsi hijyen veya görünüme daha az dikkat etmek
*Hiddet patlamaları, devirici veya tehlikeli tavırlar
*Kesme, yakma, çizme, delme biçiminde kendiliğindene hasar vermek
*İntihar tasarıyı yapmak veya intihar teşebbüsünde bulunmak

Olağan Olan Nedir, Ne Değildir?

Genç ve ergen bunalımın yalnızca bir parçası olan iniş ve çıkışlar veya ruhsal dalgalanmalar arasındaki farkı söylemek güç olabilir. Gençlerle konuşulmalı, güçlü duyguları idareme kabiliyetine sahip olup olmadığı ya da yaşamın ona güç gelip gelmediği tanımlanmaya çalışılmalıdır.

Ne Zaman Hekime Gitmek Gerekir?

Şayet bunalım bulguları devam ederse gencin yaşamına müdahale etmeye başlanmalı ya da gencin güvenliği mevzusunda kaygı dinlenmeli, ergenlerle çalışmak için eğitilmiş bir hekim veya ruh sıhhati uzmanıyla konuşulmalıdır. Bunalım bulguları muhtemelen kendiliğindene düzelmeyecek, rehabilitasyon edilmezse bunalım daha da makûslaşacak veya başka meselelere yol açacaktır. Bunalımda olan gençler bulgular şiddetli Ergenlik Depresyonugörünmüyor olsa dahi intihar tehlikeyi altında olabilir.
Şayet bir genç bunalımda olabileceğini düşünüyorsa ya da bunalımda olabilecek bir dostu varsa destek almak için beklememelidir. Hekimle, aile doktoruyla veya mektep hemşiresiyle görüşmeli, kaygılarını bir ebeveynle, yakın bir dostla, bir hocayla veya güvendiği biriyle paylaşmalıdır.

Acil Destek Ne Zaman Alınmalıdır?

İntihar genellikle bunalım ile ilişkilidir.
Bir genç ya da ergen kendisini incitebileceğini veya intihar edebileceğini düşünüyorsa alttaki alternatifler de göz önünde bulundurulmalıdır:
*Şipşak 112 acil servis aranmalıdır.
*Acilen birinci basamak sıhhat hizmeti veren bir müesseseye, aile doktoruna ya da ruh doktoruna gidilmelidir.
*Yakın bir dosta ya da beğenilen birine erişilmelidir.
Beğenilen biri veya bir dost intihar teşebbüsünde bulunma riski içindeyse veya teşebbüste bulunduysa:
*Birinin o şahısla kaldığından emin olunmalıdır.
*Hemen 112 acil servis aranmalıdır.
*Güvenli bir biçimde yapılabilecekse birey en yakın sağlık kurumunun acil servisine götürülmelidir.
İntihar hakkındaki düşünceler, imalar asla göz arkasını edilmemeli, destek almak için her zaman harekete geçilmelidir.

Ergenlik Bunalımının Sebepleri

Bunalıma neyin yol açtığı bütün olarak öğrenilmemekle beraber alttakilere eş muhtelif meselelerden kaynaklanıyor olabilir:
Beyin kimyası: Nörotransmiterler beynin ve bedeninin öbür kısımlarına sinyal taşıyan natürel olarak üretilen beyin kimyevileridir. Bu kimyeviler Ergenlik Depresyonuanormal veya bozulmuş olduğunda asap reseptörlerinin ve asap sistemlerinin işlevi değişerek bunalıma neden olur.
Hormonlar: Bedenin hormon balansındaki farklılıklar, bunalıma neden olabilir veya tetikleyebilir.
Kalıtsal özellikler: Bunalım kan bağı olan akrabalar arasında daha yaygındır.
Erken çocukluk çağı travması: Çocukluk çağındaki fiziksel veya duygusal istismar veya ebeveynlerin kaybı gibi travmatik hadiseler bir insanı bunalıma daha duyarlı hale getiren beyinsel farklılıklara neden olabilir.
Negatif düşünme kalıplarının bilinmesi: Ergenlik bunalımı hayatın güçlükleri için çözüm bulma kabiliyetine sahip olmayı bilmek yerine naçar sezmeyi bilmekle iletişimli olabilir.

Ergenlik Bunalımında Tehlike Etmenleri

Altta verilen bir hayli etmen ergenlik bunalımı oluşturabilir veya tetikleyerek tehlikeyi artırabilir:
*Obezite, yaşıt meseleleri, uzun vadeli zorbalık veya akademik meseleler gibi benlik hürmetini negatif doğrultuda etkileyen vaziyetleri yaşamak
*Fiziksel veya cinsel taciz gibi şiddete maruz kalmak veya şahit olmak
*Bipolar bozukluk, anksiyete bozukluğu, karakter bozukluğu, anoreksi veya bulimia gibi ruh sıhhati meselelerine sahip olmak
*Bilme eforluğu veya dikkat yetersizliği / hiperaktivite bozukluğu olması
*Devam eden sızı veya kanser, diyabet veya astım gibi kronik bir fiziksel hastalık geçirmiş olmak
*Düşük öz hürmet veya fazla bağımlılık, kendini tenkit etme veya kötümserlik gibi belli karakter özelliklerine sahip olmak
*İçki, nikotin veya öbür ilaçların makûsa kullanılmasıErgenlik Depresyonu
*Eşcinsel, lezbiyen, biseksüel ya da transeksüel olmak
Aile hikayesi ve aile ya da öbür şahıslarla olan meseleler de ergenlik bunalımı tehlikesini artırabilir:
*Bunalım, bipolar bozukluk veya içki kullanımı meseleleri olan bir ebeveyn, büyükbaba veya kan bağı olan bir başkasının olması
*İntihar neticeyi can veren bir aile azasının olması
*İşlevsel olmayan aileye sahip olma ve aile çatışması hayata
*Ebeveyn boşanması, ebeveynin askerlik hizmeti gibi bir sebeple uzaklaşması veya beğenilen birinin vefatı gibi stresli hadiseler yaşanması

Ergenlik Bunalımının Yol Açabileceği Meseleler

Rehabilitasyon edilmeyen bunalım gencin yaşamının her alanını etkileyen duygusal, tutumsal ve sıhhatle alakalı meselelere neden olabilir. Ergen bunalımının neden olabileceği meseleler şunlar olabilir:
*İçki ve uyuşturucu kullanımı
*Eğitimle alakalı problemler
*Aile çatışmaları ve ilişki güçlükleri
*Adli kabahate karışma
*İntihar teşebbüsü

Ergenlik Bunalımı Nasıl Önlenebilir?

Bunalımı önlemenin kesin bir yolu yoktur ancak bazı taktiklerin uygulanması destekçi olabilir. Gençler alttakilere teşvik edilmelidir:
*Stresin hakimiyet altına alınması, dayanıklılığın artırılması ve ortaya çıktıklarında meselelerin üstesinden gelebilmek için özgüvenin artırılması için adım atılması
*Özellikle kriz zamanlarında arkadaşlığa ve sosyal takviyeye erişilmesi
*Bunalımın makûslaşmasını önlemeye destekçi olmak için ilk mesele işaretlerinde rehabilitasyon alınması
*Nüksetmesini önlemeye destekçi olmak için bunalım bulgularının ortadan kalkmasından sonra dahi önerilen rehabilitasyonun sürdürülmesi

Ergenlik Bunalımı Nasıl Teşhis Edilir?

Ergenlik bunalımından şüphelenildiğinde hekim genellikle bazı tetkikler ve testler uygular.
Fiziksel tetkik: Hekim fiziksel bir tetkik yapar ve bunalıma neyin neden olabileceğini tanımlamak için gencin sıhhati hakkında derinlemesine sualler sorar. Bunalım bazı vaziyetlerde altta uyuyan fiziksel bir sıhhat meselesiyle iletişimli olabilir.
Ergenlik DepresyonuLaboratuvar testleri: Hekim gerek dinliyorsa bütün kan sayımı olarak adlandırılan bir kan testi ve muntazam çalıştığından emin olmak için tiroit beziyle alakalı testler yapılmasını isteyebilir.
Psikolojik değerlendirme: Bir hekim ya da ruh sıhhati uzmanı gençlerle düşünceler, duygular ve tavırlar hakkında görüşebilir ve bir anket yapabilir. Bunlar bunalımın teşhis edilmesine ve yol açabileceği meselelerin tanımlanmasına destekçi olacaktır.

Bunalım Cinsleri

Majör bunalım herkeste değişik bulgular gösterebilir. Bir ergende görülen bunalımın cinsini netleştirmek için hekim alttakiler göstergeçleri kullanabilir:
Kaygı ve kasvet: Sıradan dışı tedirginlik, mümkün hadiseler ya da hakimiyet kaybı mevzusunda kaygı.
Melankolik özellikler: Sabah erken uyanma, sabahları ruh halini makûslaşması, iştahtaki büyük farklılıklar, kabahatlilik, asaplılık, halsizlik, daha evvel zevk alınan bir şeye karşı pervasızlık.
Atipik özellikler: Geçici olarak mutlu olma, iştah çoğalışı, fazla uyku gereksinimi.

Bunalım Bulgularına Neden Olan Öbür Bozukluklar

Bazı ruhsal bozukluklar bunalıma eş bulgular gösterir. Doğru teşhis uygun rehabilitasyonu almanın anahtarıdır. Hekim veya ruh sıhhati uzmanının değerlendirmesi bunalım bulgularının alttaki gidişatlardan birinden kaynaklanıp kaynaklanmadığını kavramaya destekçi olacaktır:
Bipolar I ve II bozuklukları: Bu duygudurum bozukluklarında ruh halinde dalgalanmalar yaşanır. Birbirine çok benzemesi sebebiyle bipolar bozukluk ile bunalım arasındaki farkları tanımlamak bazen güç olabilir.
Siklotimik bozukluk: Siklotimik bozuklukta taşkınlık ve çökkünlük vaziyetleri bipolar bozukluğa göre daha hafiftir.
Devirici duygudurum tertip edememe bozukluğu: Çocuklardaki bu duygudurum bozukluğu kronik ve şiddetli asaplılığı, sık ve fazla hiddet patlamalarını içerir. Bu bozukluk tipik olarak gençlik senelerinde veya erişkinlikte depresif bozukluğa veya anksiyete bozukluğuna dönüşür.
İnatçı depresif bozukluk: Distimi olarak da adlandırılan bu bozukluk daha Ergenlik Depresyonuaz şiddetli fakat daha kronik bir bunalım biçimidir. İnatçı depresif bozukluk bireyin günlük rutinlerini olağan bir biçimde sürdürmesini ve dolu dolu yaşamasını yasaklayabilir.
Premenstrüel distrofik bozukluk: Adet görmeden bir hafta evvel başlayan ve adet yarıyılının başlamasından sonraki birkaç gün içinde iyileşen, hormon farklılıklar ile ilişkili bunalım belirtilerini kapsar. Bulgular minimaldir veya regl adet yarıyılı bittikten sonra kaybolur.
Bunalımın öbür sebepleri: Neşe emelli, yasa dışı uyuşturucu kullanımı, bazı tıbbi sebeplerle reçete edilen ilaçların kullanımı da bunalım sebebi olabilir.

Ergenlik Bunalımı Rehabilitasyonu

Ergenlik bunalımının rehabilitasyonu bulguların tipine ve ciddiyetine bağlıdır. Konuşma terapisi psikoterapi ve ilaç kombinasyonu bunalımlı bir hayli ergen üzerinde çok tesirli olabilir. Çocuğunuzun ciddi bir bunalımı veya kendine hasar verme riski varsa sağlık kurumunda kalması gerekebilir veya bulgular iyileşene kadar ayaktan rehabilitasyon programına katılması gerekebilir.
İlaç rehabilitasyonu: İlaç verildiyse kumpaslı kullanılmalı, önerilen dozda ve meblağlı bir biçimde alınmalıdır. Doz aşımı bunalımı olan gençler için tehlike oluşturabilir. Rahatsız edici yan tesirler görülürse ilaç aniden vazgeçilmemeli, hekime bildirilmelidir. Antidepresan ilaçların aniden vazgeçilmesi bunalımın makûslaşmasına neden olabilir.
Psikoterapi: Psikolojik danışma veya konuşma terapisi olarak da adlandırılan psikoterapi, bunalım ve zekâsal sıhhat uzmanıyla alakalı mevzular hakkında konuşarak bunalım rehabilitasyonu için kullanılan genel bir terimdir. Öğrenişsel tavırcı terapi ya da kişilerarası terapi gibi bunalım için değişik psikoterapi cinsleri tesirli olabilir.
Psikoterapi birebir, aile aboneleriyle veya bir grupla yapılabilir. Kumpaslı seanslar sayesinde gençler şunları kazanır:
*Bunalımın sebepleri hakkında bilgi edinir.
*Sıhhatsız tavırları veya düşünceleri nasıl belirleneceğini ve farklılık yapabileceğini bilir.
*İlişkileri ve tecrübeleri keşfeder.
*Meselelerin üstesinden gelmek ve çözmek için daha iyi yollar bulur.
*Hakikatçi maksatlar tanımlar.
*Mutluluk ve hakimiyet duygusunu yine kazanır.
*Umutsuzluk ve hiddet gibi bunalım bulguları hafifler.
*Bir krize veya mevcut güçlüklere geçim sağlar.

Uyuyarak rehabilitasyon ve öbür rehabilitasyon programları: Bazı gençlerde bunalım o kadar şiddetlidir ki özellikle kendine hasar verme ya da başkasına hasar verme riski varsa sağlık kurumunda kalması gerekir. Bir sağlık kurumunda psikiyatrik rehabilitasyon almak bulgularının iyileşmesi için gencin soğukkanlı ve güvende kalmasına destekçi olur. Gündüz rehabilitasyon programları da destekçi olabilir. Bu programlar ergenin ya da gencin bunalım bulgularını hakimiyet altına alırken gereksinim dinlediği dayanağı ve danışmanlığı sağlar.

Ergenlik Bunalımı ile Başa Çıkma ve Dayanak

Profesyonel rehabilitasyona ek olarak aile de bazı adımlar atmalıdır. En başta rehabilitasyon tasarısına sadık kalınmalı, genç istemese de hekim buluşmalarına kesinlikle götürülmelidir. Rehabilitasyon veya ilaç kullanımına devam edilmemesi gidişatında bunalım bulguları geri gelebilir. Aile bunalım hakkında bilgilenmeli, genci de motive etmek için bilgilendirmelidir. Bilgi edinmek bunalımın rehabilitasyon edilebilir bir vaziyet olduğunun anlaşılması için bereketlidir.
Alaka göstermek ve gençlerin duygularını kavramaya çalışmak, onlara önemsendiğini sezdirmek gerekir. Ailesi veya yakınları gencin neden umutsuz sezdiği veya galibiyetsizlik hissi yaşadığı kavrayamasa da onları suçlamadan dinlemeli ve empati yapmalıdır. Gençlerin ufak galibiyetlerin fark edilmesi ve methedilmesi özgüvenlerinin büyümesine destekçi olur. Gençler irtibata teşvik edilmeli, onlarla konuşulmalı ve şartsız destekledineceği vurgulanmalıdır. Aile bunalım bulgularını neyin tetikleyebileceğini bilmek için gencin hekimi veya terapisti ile beraber Ergenlik Depresyonuçalışmalıdır. Bulgular makûslaşırsa ne yapılabileceği hakkında bir tasarı yapılmalı, aile abonelerinden veya gencin dostlarından ihtar işaretlerini izlemelerine destek etmelerini istenmelidir.
Kumpaslı egzersiz, hatta hafif fiziksel etkinlikler bunalım bulgularını eksiltmeye destekçi olabilir. Her gün sıhhatli bir ölçüde yatmak da ehemmiyetlidir. Gencin uyku problemleri varsa, hekime danışılmalıdır. İçki, esrar gibi uyuşturucular bunalım bulgularını eksiltiyormuş gibi sezdirebilir ancak uzun vadede bulguları makûslaştırır ve bunalımın rehabilitasyonunu güçleştirir. Bu sebeple gençler iyi kollanmalı, şayet kullanıyorsa bununla başa çıkmak için dayanağa gereksinimi olursa hekim veya terapistle konuşulmalıdır. Bunalımlı bir gençle beraber yaşanıyorsa ve şayet varsa konuttaki silahlar emniyet altına alınmalı, besbelli aletler, içki ve tehlikeli olabilecek ilaçlar ortadan kaldırılmalıdır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ