Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Epinefrin Katekolamin Seviyelerinin Yükselten Etmenler

  • 25 Mart 2021
  • Epinefrin Katekolamin Seviyelerinin Yükselten Etmenler için yorumlar kapalı
  • 85 kez görüntülendi.

Adrenal bez tarafından salgılanan bir katekolamin olan epinefrin, ehemmiyetli bir merkezi asap sistemi CNS nörotransmitteridir. Ve bağırsak ve bronşiyal düz adale tonusu, vasküler ton, glikoz metabolizması ve kardiyak sürat ve kasılma dahil otonomik tertip etmede merkezi bir role sahiptir. Bazı sebeplerden dolayı seviyeleri yükselebilir. Bu yazıda epinefrin seviyelerinin yükselmesinin sebepleri hakkında bilgiler bulunmaktadır. Stres Epinefrin seviyeleri […]

Adrenal bez tarafından salgılanan bir katekolamin olan epinefrin, ehemmiyetli bir merkezi asap sistemi CNS nörotransmitteridir. Ve bağırsak ve bronşiyal düz adale tonusu, vasküler ton, glikoz metabolizması ve kardiyak sürat ve kasılma dahil otonomik tertip etmede merkezi bir role sahiptir. Bazı sebeplerden dolayı seviyeleri yükselebilir. Bu yazıda epinefrin seviyelerinin yükselmesinin sebepleri hakkında bilgiler bulunmaktadır.

Stres

Epinefrin Katekolamin Seviyelerinin Yükselten FaktörlerEpinefrin seviyeleri stresli anlarda natürel olarak yükselir. Bunun sebebi, bedenin, tartışma veya uçuş tepkisini aktive ederek idrak edilen tehditlere süratli bir biçimde cevap vermesi için zorlanmış olmasıdır. Epinefrindeki bu çoğalış, kalp hareketini, solunum süratini ve adalelere kan akışını artırarak süratli harekete izin vermektedir. Bu tesirler ayrıca adrenalin bağımlılarının aradığı coşku verici telaşı da sağlamaktadır. Hem fiziksel hem de zekâsal stres bu cevabı tetikleyecektir. Misalin, ürkütücü olmak zekâsal stres ve spor yapmak fiziksel stres epinefrin seviyelerini artırabilir.
İşle alakalı stres gibi kronik stres etmenleri, kesintisiz yükselen epinefrin seviyelerine yol açabilir. Bu da kalp hastalığı ve diyabet gibi stresle ilişkili hastalıklara yol açabilir. Her türlü stres fiziksel veya zekâsal epinefrini artırabilir. Kesintisiz stres bedeni kavga et veya uçuş modunda meblağ ve kronik hastalıklarla ilişkilidir.

Egzersiz

Epinefrin, egzersize geçim sağlamada ehemmiyetli bir rol oynamaktadır. Ve anlamlı: epinefrin adalelere kan akışını teşvik eder ve hava yollarını açmaktadır. Egzersiz sırasında epinefrin seviyeleri 1,5 ila 20 kat çoğalabilir. Yapılan bazı çalışmalar, erkeklerin egzersiz sırasında epinefrinde bayanlardan daha büyük bir çoğalış yaşadığını göstermektedir. Yaş da bir etkendir; yaşlılar egzersize cevap olarak daha az epinefrin salgılamaktadır.
Egzersiz süresi ve yoğunluğu epinefrin çoğalışlarını etkilemektedir. Genel olarak, daha uzun ve daha yoğun etkinlik epinefrin seviyelerinde daha fazla çoğalışa neden olacaktır. Tuhaftır ki, eğitim tecrübeyi de ehemmiyetli bir etkendir. Misalin, eğitimli sporcular aynı egzersizi yaparken dahi eğitimsiz bireylere mukayeseyle epinefrin seviyelerinde daha fazla çoğalış yaşamaktadırlar.

Düşük Kan Şekeri

Epinefrin Katekolamin Seviyelerinin Yükselten FaktörlerBedenin kan şekeri glikoz seviyelerinin çok düşük düşmesini önlemenin birkaç yolu vardır. Bu mekanizmalardan biri, epinefrinin kana salınmasıdır. Epinefrin, insülin sekresyonunu eksiltirken karaciğerde glikoz imalini uyarmaktadır. 31 bireyle yapılan bir çalışmada, düşük glikoz seviyeleri hem şeker hastalarında hem de şeker hastalarında epinefrin salınımını tetiklemiştir. Tip 1 diyabetliler, kan şekerinde hipoglisemi riskli düşüşleri önlemek için özellikle epinefrin salınımına bağımlıdır. Enteresan bir biçimde, diyabeti daha iyi idarenen % 10’un altında HbA1c’ye sahip olarak belirlenir hastalarda epinefrin daha az trajik çoğalış göstermektedir.

Düşük Oksijen Kaynağı

Hipoksi olarak da öğrenilen düşük oksijen tedariki, hava yollarını açan ve solunum süratini çoğaldıran epinefrin çoğalışını tetiklemektedir. Bu sürecin şahane bir misali egzersiz sırasına reelleşir. Bir birey egzersiz sırasında VO 2 maks’inin bir bireyin kullanabileceği maksimum oksijen ölçüyü % 30’una eriştiğinde, epinefrin seviyeleri çoğalmaya başlamaktadır. Başka bir misal, uyku sırasında soluk almayı kesen bir gidişat olan uyku apnesidir. Uyku apnesi olan 96 çocuk üzerinde yapılan bir çalışmada, daha şiddetli solunum semptomları olanların idrarlarında daha yüksek epinefrin seviyeleri olduğu bulunmuştur. Epinefrin salınımını tetikleyebilecek öteki düşük oksijenli gidişatlar arasında kalp krizi veya kalp yetmezliği gibi yüksek yükselti ve kalp yaralanmaları bulunmaktadır.

Adrenal Bez Urları

Katekolamin idrar testleri epinefrin testi dahil öncelikle adrenal bezlerin urlarının teşhisine destekçi olmak için kullanılmaktadır. Feokromositoma ve nöroblastom, adrenal bezin çok fazla epinefrin salgılamasına neden olan iki ender kanserli ur cinsidir. Bir çalışma , feokromositoma hastalarında vasati idrar epinefrin seviyesinin takribî 167 mcg/24 saat olduğunu bulmuştur. Bu sıradan bedelin 8 katından fazladır. Bununla beraber, bu cins urlarda, katekolaminlerin salımı meblağlı değildir. Ur test zamanı yakınında katekolamin salgılamıyorsa idrar testi tanıyı kaybedebilir.
Karşılama etmek için hekimler katekolamin metabolitlerini de test etmektedirler. Urlar bu metabolitleri daha meblağlı hale getirir, bu sebeple seviyeleri kesintisiz yükselir. Misalin, bir çalışmaya göre, epinefrin testleri feokromositoma olayların takribî % 79 ila % 91’inde doğru olarak belirlemektedir. Metanefrin testleri epinefrin metaboliti daha alıngandır ve bu urların % 96-97’sini belirleyebilmektedir. Nöroblastom tanısı konduğunda aynıdır: metanefrin gibi metabolitler hastalığı tespit etmek için katekolaminlerden daha iyidir.

TSSB

Travma sonrası stres bozukluğu TSSB, trafik kazası veya savaşla alakalı bir tecrübe gibi rastgele bir travmatik vakanın neticeyi olarak büyüyebilir. Çocukluk bakımsızlığı veya aile içi şiddet gibi kronik stres etmenleri de TSSB’ye yol açabilir. Araştırmalar, TSSB’den etkilenen bireylerin epinefrin dahil yüksek katekolaminlere sahip olabileceğini düşündürmektedir. Yapılan bir çalışmada, TSSB’si olan insanların vasati epinefrin idrar seviyeleri takribî 23 mcg/24h idi, bu bayağının azıcık üzerindedir. Karşılaştırıldığında, bunalım ve şizofreni gibi öteki psikiyatrik bozukluklarda vasati epinefrin idrar seviyeleri çok daha düşüktür sırasıyla 13 ve 15 ug/24 saat.
Epinefrinde TSSB ile ilişkili çoğalış kalıcı olabilir. 292 bireyle yapılan 10 senelik bir çalışma, artık TSSB bulguları sezmeyen bireylerin seneler sonra hala daha yüksek epinefrin seviyelerine sahip olduğu tespit edilmiştir. Ancak başka bir çalışmaya göre, asemptomatik hastaların epinefrin seviyeleri hala semptom yaşayan bireylere göre daha düşük çıkmıştır.

Travma Neden Her Zaman TSSB’ye Neden Olmayabilir

Epinefrin Katekolamin Seviyelerinin Yükselten FaktörlerTravma her zaman TSSB’ye yol açmaz. Bir çalışmaya göre, şiddetli travma geçiren ancak TSSB büyümeyen insanlar epinefrinin olağandan düşük idrar seviyelerine sahiptir. Bazı tahlilciler, düşük epinefrinin beyindeki travmatik vakanın ehemmiyetini eksiltebileceğini ve böylece bir grup insanda TSSB’yi önleyebileceğini öne sürmüşlerdir. Tahminlerine göre, stres hormonlarındaki bir çoğalış travmatik bir tecrübeyi uzun süreli hafızaya statikleyerek bir cins “hafıza izi” oluşturabilir. Travma sırasında, yüksek stres hormonları, beynin hafıza ve duyguların merkezi olan hipokampusu amaçlamaktadır. Tahlilciler, epinefrin ve norepinefrin gibi stres hormonlarını eksilterek insanların TSSB’nin üstesinden gelmelerine destekçi olabilecek rehabilitasyonları incelemektedirler.

Hamilelikte Eklampsi

Eklampsi, anne adayının yüksek tansiyon sebebiyle nöbet geçirdiği bir hamilelik karmaşıklığıdır. Eklampsi sırasında epinefrin seviyeleri çoğalabilir ve nöbetleri makûslaştırabilir. 36 hamile bayandan oluşan bir çalışmada, eklampsisi olanların sağlık kurumuna yatırıldıktan sonra çok daha yüksek epinefrin seviyeleri tespit edilmiştir. Seviyeler doğumdan takribî 6 gün sonra sıradana dönmüştür.

Sigara Kullanmak

Sigaralar, sigara içtikten yalnızca 15 dakika sonra epinefrin dahil olmak üzere bir hayli hormonun yükselmesine neden olabilir. 15 bireyden oluşan ufak bir çalışmada sigara içmek idrardaki epinefrin seviyelerini % 50 artırmıştır. Cinsiyet de bir etmen olabilir. Misalin, sigara içen 70 birey üzerinde yapılan bir çalışmada, epinefrin erkeklerde bayanlardan daha fazla çoğalmıştır.

Kahve

Kahve içmek epinefrin seviyelerini yükseltebilir. 30 karakter bir çalışmada, kahve içtikten sonra katılımcıların kan epinefrin seviyeleri takribî % 260 arttmıştır. Başka bir çalışmaya göre, idrar epinefrin seviyeleri kan seviyelerindeki çoğalışı takip etmektedir.

İlaçlar

Bazı yaygın ilaçlar idrardaki epinefrin seviyelerini artırabilir, misalin:
• Deksametazon gibi kortikosteroidler
• Propranolol Inderal
• DEHB ilaçları dekstroamphetamin ve metilfenidat/Ritalin
• Opioid sızı kesiciler
• Makûsa kullanılan ilaçlar, özellikle ecstasy ve kokain gibi uyarıcılar
Bunlar yalnızca birkaç misaldir ve hekim muhtemelen testten evvel hangi ilaçların varsa durdurulacağı mevzusunda şahsa nasihatlerde bulunacaktır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ