Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Doğal Kaynakların Hakimiyetsiz Kullanımı ve Neticeleri

  • 21 Haziran 2021
  • Doğal Kaynakların Hakimiyetsiz Kullanımı ve Neticeleri için yorumlar kapalı
  • 139 kez görüntülendi.
Doğal Kaynakların Hakimiyetsiz Kullanımı ve Neticeleri

İnsanoğlu seyyarenin doğal kaynaklarını harcıyor! Oysa bu kaynakların tüm canlıların yaşamda kalmaları için korunması gerekir. Doğal kaynaklar, seyyarenin insan müdahalesine gereksinim dinlemeden sunduğu kaynaklardır ve canlıların yaşamda kalması için zorunludurlar, ancak şu anda olduğu gibi doğal yenilenmelerinden daha süratli harcanırlarsa tükenebilirler.

Doğal Kaynaklar Nelerdir?

İki cins doğal kaynak vardır: yenilenebilir ve yenilenemez. Biltihapçısı güneş ışınımı gibi tükenmezdir veya biyokütlede olduğu gibi yenilenmeleri oranla süratlidir. Yenilenemeyen kaynaklar, mineraller ve fosil yakıtlar petrol, doğal gaz ve kömür gibi yenilenmeleri için uzun senelerin geçmesini gerektirdiği için doğada hudutlu bir biçimde var olan kaynaklardır.
İnsanlar seyyarenin doğal kaynaklarını harcıyor ve acil tedbir alınmadığı takdirde yaşam standartları 2030 senesine kadar düşmeye başlayacaktır. Dünya Doğayı Koruma Vakfı WWF tarafından yapılan çalışmalarla; doğal kaynakların fazla tüketiminin her sene harcanan ve yine üretilebilecek olandan % 20 daha fazla olduğu belirtilmiştir. Oluşan ve gün geçtikçe büyüyen bu sarih muazzam derecede yüksektir. Bunun yanında mevzubahisi bu cari sarih yüzdesi giderek çoğalırken insanoğlu aynı pervasızlığa devam etmektedir.
WWF’nin bilgilerine göre, şayet doğal kaynakların fazla tüketimi bu süratle devam ederse, 2050 senesinde insanlık kendisini beslemek için 2,5 seyyareye gereksinimi olacaktır. Buna karşılık bu organizasyonla, dünyadaki balık, kuş, memeli, amfibi ve sürüngen popülasyonunun 1970 ile 2012 seneleri arasında insan faaliyetleri sebebiyle %58 eksildiğini ve 2022 senesine kadar bu oranın % 67’ye çıkacağını varsayım edilmektedir.

Doğal Kaynakların Fazla Kullanılmasının Neticeleri

Doğal kaynakların hakimiyetsiz tüketiminin ehemmiyetli tesirleri vardır, bu tesirler ana başlıklar halinde kısaca şu biçimde sıralanabilir;
Etraf Tesirleri
Flora ve fauna için lüzumlu habitatların ortadan kalkması ve dolayısıyla cinslerin jenerasyonunun tükenmesi tehlikeyi oldukça yüksektir. Dünyada takribî 30 milyon değişik hayvan ve bitki cinsi vardır ve bunlardan Beynelmilel Doğayı Koruma Birliği IUCNbilgilerine göre, şu anda 31.000’den fazla türün yok olma riskiyle karşı karşıyadır.
Ekonomik Tesirleri
Doğal Kaynakların Kontrolsüz Kullanımı ve SonuçlarıBirleşmiş Uluslar Besin ve Tarım Teşkilatı’ne FAO göre, dünya topraklarının % 33’ü orta ila yüksek oranda bozulmuştur. Yararlı toprakların aşınmayı aynı süratle devam ederse, tarımsal emtia maliyetleri kaçınılmaz olarak yükselecektir.
Sağlık Tesirleri
Ormanlara sahip çıkılmazsa daha az CO 2 olacaktır ve bu sebeple daha fazla hava lekeliliği ile karşı karşıya kalınacaktır. Dünya Sağlık Teşkilatı’ne WHO göre, dünya çapında her on şahıstan dokuzu yüksek seviyede pisleyici kapsayan hava solumakta ve her sene yedi milyon insan hava lekeliliğinden can vermektedir.

Hakimiyetsiz Doğal Kaynak Kullanımına Müteveccih Çözümler

Birleşmiş Uluslar Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi 2030’da belirtildiği gibi gelecek, insanlar için çifte güçlük teşkil etmektedir. Zira doğal kaynakların işlevini gözetmek kadar gitgide makûsa giden doğa şartlarında kendileri için adaletli yaşam şartlarının korunmak için de çaba sarf edilmesi gerekmektedir. Bu vaziyet tersine çevrilmek istiyorsa, yapılan çalışmaların yanı gizeme şunlara da gereksinim vardır;
Doğal anapara korunmalı
• Bozulmuş ekosistemleri ve hizmetleri geri kazanılması gerekir,
• Öncelikli habitatların kaybının durdurulması gerekir,
• Korunan alanların küresel ağını ehemmiyetli miktarda genişletilmesi gerekir,
Yapım sistemlerini iyileştirilmeli
• İnsan yaşamının gelişiminde kullanılan nesne, malzeme, kaynakları ve yapım sistemlerindeki atık hacmi ehemmiyetli miktarda eksiltilmelidir,
• Kaynaklar sürdürülebilir bir biçimde idarenmelidir,
• Yenilenebilir enerji yapımı teşvik edilmelidir,

Doğal Kaynak Kullanımını Eksiltmek İçin İhtiyatlar

Her ülke kendi çapında doğal kaynak kullanımının eksiltilmesine müteveccih çalışmalar ve tertip etmeler yapmaktadır. Ayrıca ulusunu bu mevzuda bilinçlendirmeye müteveccih yayınlar, eğitimler ve kampanya çalışmaları da sürdürülmektedir. Bu mevzuda alınan ihtiyatlar ana başlıklar halinde şu biçimde sıralanabilir;
Yasalar ve Siyasetler
Doğal kaynakların kullanımını tertip eden mevzuatlar geliştirmek ve tüm projeler için temel bir zorunluluk olarak etrafsal tesirin değerlendirmesini oluşturmak gerekir. Bu doğrultuda atılan adımlar;
• Sürdürülebilir kalkınmayı ve etraf koruma teşebbüslerini destekleyici programlar geliştirmek,
• Yenilenebilir ve etrafı lekelemeyen enerjiler için vaatler verilmesi,
• Ekosistem sıhhatini gözetmek için etraf bakımını ve korunmasını teşvik edici siyasetler geliştirilmesi,
Bilinçlendirme Çalışmaları
Doğal kaynakların hakimiyetsizce kullanımının eksiltilmesine müteveccih, hükümetlerin yaptığı yasa ve siyasetler kadar ülke yurttaşlarının bu mevzuda bilinçlendirilmesi de ehemmiyetlidir. Bu mevzuda atılabilecek adımlar;
• İnsanların toplu taşıma ve bisiklet kullanımına teşvik edilmesi,
Geri dönüşüm kültürüne teşvik edilerek, kullanımın eksiltilmesi, geri dönüşümün ve yine kullanımın artırılması,
• Eğitim müesseselerinde etraf bilincinin verilmesine müteveccih eğitimler verilmesi,
• Tarım ve ekolojik turizmin teşvik edilmesi,
• Televizyon, internet ve billboard gibi toplu irtibat taşıtlarıyla etraf bilincinin artırılmasına müteveccih çalışmalar ve yayınlar yapılması,
Mesul Tüketim
Herkesin kaynakları harcarken mesul ve farkında olarak harcaması sağlanması, enerji kullanımında kayda değer tasarruf sağlar. Dolayısıyla enerji kaynakları daha yavaş tükenir. Bu mesul tüketim bilinci aşılanırken, herkesin dikkat edeceği hususlar kısaca şu biçimde sıralanabilir;
• Su ve elektriği mesul bir biçimde kullanılmasına dikkat edilmesi,
• Afaki ürün satın alımının eksiltilmesi,
• Biyolojik olarak ufalanamayan ürün tercihinden sakınılması,
• Yerel ve organik ürünler seçim edilmesi,
• Harcanan her bir ürün için enerji kullanıldığının farkında olarak israftan sakınılması,
Tüm bu adımlarda en ehemmiyetli olan mesul tüketim bilincinin geliştirilmesi, daha farkında bir cemiyet yaratırken, bu davranış bu mevzuda yapılan çalışmaların tesirini de artırır. Daha ileri seviyede mesul yurttaş olabilmek ismine şu düşüncelerin ve suallerin alışkanlık haline getirilmesi oldukça tesirli bir yaklaşımdır;
• Daha mesul tüketim bilinci nasıl geliştirilir?
• Sürdürülebilir hareketlilik ismine yaşam stilinde nasıl farklılıklar yapılabilir ve daha az nasıl karbon ayak izi bırakılabilir?
• Mevcut enerji tüketim modelleri nasıl değiştirilebilir?
• Sağlıklı ve sürdürülebilir tüketim kalıpları nasıl teşvik edilebilir?
• Finansal akışlar yine nasıl yönlendirilebilir?
• Doğal kaynakların değeri nasıl artırılabilir?
• Etrafsal ve sosyal maliyetler için nasıl mesullük alınabilir?
• Faaliyetlerde koruma, sürdürülebilir kaynak yönetimi ve yeniliği teşvik eden firmaların ürünleri nasıl seçilir?

Kaynakça:
https://www.umweltbundesamt.de/en/topics/waste-resources/resource-use-its-consequences
https://www.iberdrola.com/environment/overexploitation-of-natural-resources

Yazar: Özlem Güvenç Aðğoğlu

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ