Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Cyberpunk Nedir?

  • 14 Ekim 2021
  • Cyberpunk Nedir? için yorumlar kapalı
  • 10 kez görüntülendi.
Cyberpunk Nedir?

Hem bir kültürü hem de bir cinsi ifade eden cyberpunk terimini belirlemek güç bir iştir. Bilim kurgunun alt kategorilerinden bkocaman olan cyberpunk temasında tabiatın yok olduğu yerine yüksek teknolojik içeriklerin aldığı ve tüm bunlarında insan hayatının önüne geçtiği bir kurgu tasarımı vardır. Cyberpunk’ı kısaca anlatmak istersek “High tech. Low life.” diyebiliriz. Cyberpunk civarlarında; distopik bir […]

Hem bir kültürü hem de bir cinsi ifade eden cyberpunk terimini belirlemek güç bir iştir. Bilim kurgunun alt kategorilerinden bkocaman olan cyberpunk temasında tabiatın yok olduğu yerine yüksek teknolojik içeriklerin aldığı ve tüm bunlarında insan hayatının önüne geçtiği bir kurgu tasarımı vardır.

Cyberpunk’ı kısaca anlatmak istersek “High tech. Low life.” diyebiliriz.

CCyberpunk Nedir?yberpunk civarlarında; distopik bir gelecekte ileri seviyede gelişmiş bilim ve teknolojik bir yapı hakimdir. Cemiyette, sosyal karışıklıklar vardır, devlet kumpası olsa bile bu kumpas içerisinde politik karışıklıklar ve yolsuzluklar hakimdir. Ancak çoğu zaman hükümet ya etkisizdir veya tamamen bölmüştür. Bununla birlikte mega miktarda büyük kar emeli güden şirketler genellikle teknolojik temelli şirketler ağırlıktadır cemiyete, kamuya ve hatta güvenliğe doğrultu verirler. Cyberpunk’da endüstriyel bir distopya hakimdir.

İnsanlar dünyasında ise yasa dışı ticaretler, çeteler, uyuşturucular ve karanlık bir dünya belirlenir. İnternet bağlantısı çok yüksektir ve insanların çoğu sanal gerçeklik içerisinde yaşarlar. Cyberpunk civarlarında dış uzay konu edilmez laf konusu uzay siber uzaydır. Gerçeklik ve sanallık arasındaki çizgi çok incedir ve bazen de birbirine karışır. Yüksek teknolojiye bağlı olarak hackerların rakamı fazladır. Bu stil cemiyette cyberpunklar, androidler, suni zekalar vardır ve insanlar ile bir aradadır. İnsan benzeri androidler bu kültürün ehemmiyetli imgelerindendir.

Cyberpunk teknolojik bir ütopyaya benzemekle birlikte ileri teknoloji cemiyetin karanlık tarafını ortaya çıkarmaktadır. Cyberpunk da sistem insan lehine işlemez.

Cyberpunk teriminde cyber ileri teknolojiyi ifade ederken punk terimi de cemiyeti, insanları ifade eder. Punk olmak ile otoriteyi denetlemek ve kabul edilen otoriteyi yıkmaya çalışmak anlatılır. Cyberpunk’da ki kahramanlar günümüz kahramanları aksine anti-kahramanlardır. Yabancılaşmış, geçimsiz, dışlanmış, kabahatli, karşı olma meylindedirler. Cyberpunk yapısında cılızlara yer yoktur.

“Klasik Cyberpunk karakterleri; genel distopik geleceklerde cemiyetten uzakta, günlük hayatın süratli teknolojik büyümelerle sıkıştırıldığı, bilgisayarla işlenmiş balakaların her yerde bulunan ve insan bedenin değişikliğine saldıran bilgi alanları olduğu yerlerde yaşayan; farklılaştırılmış ve yabancılaştırılmış karakterlerdir.” Lawrence Person

Cyberpunk Nedir?Cyberpunk terimi adını Bruce Bethke’nin 1983 senesinde Amazing Science Fiction Stories mecmuası için yazdığı “cyberpunk” adlı kısa öyküsünden alır. Alfred Bester tarafından yazılmış olan The Demyrished Man 1952 – Yıkıma Giden Adam ve The Stars My Destination 1957, Philip K.Dick tarafından yazılmış olan Do Androids Dream of Electric Sheep 1968 – Andoridler Elektrikli Kreyin Düşler mi, K.W. Jeter’ın yazdığı Dr.Adder 1972 de yazılmış ancak 1984’e kadar yayınlanmamıştır, Thomas Pynchon’un Gravity Rainbow 1973 adlı kitabı, John Brunner’ın Shockwave Rider 1975 adlı kitabı ve Vernor Vinge tarafından yazılmış olan True Names 1981 adlı kitaplar içerisinde cyberpunk cinsine ilişkin güçlü temalar ve imgeler bulunduran eserlerdir. Yakın günümüzde ise Neal Stephenson’ın yazdığı Snow Crash’ın 1992 Cyberpunk yarıyılını Post Cyberpunk yarıyılına taşıyan bir eserdir.

”Android hizmetkar göç etkenin mükâfatı, radyoaktif serpintiyse geride kalmanın cezasıydı.”
Philip K.Dick – Do Androids Dream of Electric Sheep

Cyberpunk Nedir?Cyberpunk denilince günümüz yazarlarından aklımıza şehirk William Gibson, Bruce Sterling, Pat Cadigan, Rudy Rucker, John Shirley ve Lewis Shiner kazanç. Terimi şehirk kullanan B.Bethke olmasına karşın W.Gibson bu cinsin başlıca adlarından bkocamandır. Özellikle 1984 de yayınlanan Neuromancer adlı kitabı ve sonrasında Count Zero ve Mona Lisa Overdrive ile birlikte Sprawl Trilojisi’ni tamamlayarak cyberpunk teriminin gerçek temsilcisi olmuştur.

Cyberpunk edebiyat alanında ortaya çıkmış olmasına karşın günümüzde giderek büyüyen bir alt kültür haline gelerek sanata, modaya ve hatta felsefe alanında bile kendine yer edinmiştir.

Cyberpunk Nedir?1982 senesinde Philip K.Dick’un Andoridler Elektrikli Kreyin Düşler mi? kitabından uyarlanarak senaryolaştırılan ve Ridley Scott tarafından filme alınan, Harrison Ford’un baş rolde oynadığı Blade Runner cyberpunk cinsinin kült filmlerinden bkocamandır.

Sinemada Matrix, Equilibrium, Robocop, Terminator, Mad Max gibi filmler bu cinsi destekleyen üretimlerdir.
Cyberpunk’ın egemen olduğu bilgisayar oyunlarından birkaç örnek verirsek; System Shock, Deus Ex, Metal Gear, Megami Tensei, Syndicate sayabiliriz.

Bu cins müziğe de etki etmiştir. Kraftwerk, The Prodigy müzik gruplarını bu cinsle ilişkilendirebiliriz.

Cyberpunk günümüzde manga ve animelerde de çok fazla kullanılmaktadır. Özellikle Ghost in the Shell bu cinsin ana temasını yansıtması açısından başlıca söyleyeceğimiz bir ad olabilir. Başka örnekler vermek istersek de Akira, Ergo Proxy, Battle Angel Alita Psycho-Pass manga/animeleri bir çokları arasında sayabiliriz.
Kaynakça:
en.wikipedia.org/wiki/Cyberpunk
whatis.techtarget.com/definition/cyberpunk
neondystopia.com/what-is-cyberpunk
makeuseof.com/tag/cyberpunk-introduction-sci-fi-genre
pathumpunchihewa.blogspot.com.tr/2011/05/machine-philosophy-anent-dystopian.html

Yazar:Funda Ergenekon

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ