Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Çocuklara Haykırmanın Uzun Süreli Tesirleri

  • 15 Nisan 2021
  • Çocuklara Haykırmanın Uzun Süreli Tesirleri için yorumlar kapalı
  • 121 kez görüntülendi.

Ebeveynler bazen istemese de hiddetlerini hakimiyet altında yakalamakta zorlanırlar ve çocuklarına haykırırlar. Sonradan her ne kadar pişman olsalar da, bu vaziyetin sık sık veya devamlı olması gidişatında çocuklarda uzun süreli negatif tesirlere neden olabildiğini öğrenmeleri gerekir. Netice itibari ile istemese dahi bunu yapan bir hayli ebeveyn vardır ve bu vaziyetle nasıl başa çıkacakları karşısında zorlanabilirler. Fakat […]

Ebeveynler bazen istemese de hiddetlerini hakimiyet altında yakalamakta zorlanırlar ve çocuklarına haykırırlar. Sonradan her ne kadar pişman olsalar da, bu vaziyetin sık sık veya devamlı olması gidişatında çocuklarda uzun süreli negatif tesirlere neden olabildiğini öğrenmeleri gerekir. Netice itibari ile istemese dahi bunu yapan bir hayli ebeveyn vardır ve bu vaziyetle nasıl başa çıkacakları karşısında zorlanabilirler. Fakat konuşma biçimlerinde ufak farklılıklar yaparak hürmetli bir bağlantıya geçmek o kadar da güç değildir. Bu yazıda çocuklara haykırma nedenleri, tesirleri ve nasıl değiştirilmesi ile alakalı açıklayıcı bilgiler bulunmaktadır:

Ebeveynler Neden Haykırmaktadır?

Bu sualin en kısa yanıtı şudur: Ebeveynler sıkıldıklarında veya hiddetlendiklerinde içinde bulundukları duygu gidişatı, seslerini yükseltmelerine neden olmaktadır. Ancak ses yükseltmek hiddetlenmeye neden olan gidişatı seyrek çözer. Haykırmak çocukları o an için susturabilir, kısa bir müddet itaatkâr edebilir, ancak davranışlarını veya tavırlarını düzenlemelerini sağlamaz. Kısacası, eylemlerinin neticelerini kavramak yerine, ebeveynlerinden korkmayı bilirler. Oysa çocuklar bilme mevzusunda ebeveynlerini misal alırlar ve onlara güvenirler. Haykırmak ve saldırganlık, çocuğun aile içinde sıradan olarak idrak ettiği bir olgu olarak idrak edilirse, bunu zamanla tavırlarına yansımaya başlar. Yazar ve ebeveyn eğitimcisi Laura Markham, Ph.D.’şan bu mevzudaki açıklaması şu biçimdedir: Çocuklarınızın güvenliğini sağladıktan sonra ebeveyn olarak bir numaralı işiniz, kendi duygularınızı idaremektir.

Haykırmanın Tesirleri

Çocuklara Bağırmanın Uzun Süreli EtkileriHaykırmak; o an için verilecek iletinin daha net olarak verildiğini düşündürse de gidişat hiçte öyle değildir. Haykırmak onları o an için disiplini sağlayarak, onları daha iyi bir vaziyete getirmez, zira ses her yükselttikten sonra müşterilikleri eksilir. Güvenilir bir araştırma çalışmasına göre; haykırmanın, çocukları fiziksel ve laflı olarak daha agresif hale getirdiği belirtilmiştir. Zira haykırma eylemi her ne olursa olsun, bir hiddet ifadesidir, çocukları korkutur ve kendilerini güvensiz sezdirir.
Durgun davranmak, o an için disiplini sağlamasa ve civarı iyileştirmese dahi çocukların kendilerini hoşlanmalarını ve kabul edilmelerini sağlayan güven verici bir etraf oluşturur. Bu surattan çocuklara haykırmak, laflı lüzumluluklar ve hakaretlerle gelen haykırmalar duygusal istismar olarak nitelendirilebilir. Ve bu vaziyetin uzun vadede tesirleri kaygı, düşük özgüven ve çoğalan saldırganlık gibi olumsuz neticeler doğurmaktadır.

Haykırmanın Önüne Geçmek İçin Neler Yapılabilir?

Ebeveynleriyle eforlu bir duygusal bağa sahip olan çocukların disiplin edilmesi daha basittir. Çocuklar kendilerini güvende ve şartsız olarak hoşlanıldıklarını sezdiklerinde hiddetli bir çatışma civarına girmeden evvel dinlemeye ve diloglar kurmaya daha ergonomik olurlar. Haykırmaya gerek kalmadan pozitif disiplin oluşturmak için bazı adımlar atmak gerekir ve bu adımlar şu biçimdedir:
1. Ebeveynler kendine zaman aşımı süresi vermelidir: Ebeveynler öfkelenmeye başladıklarını sezdikleri an kendilerine bir zaman ayırmaları gerekir. Birkaç dakika çatışma bölgesinden uzaklaşarak, kendilerine derin bir soluk alma talihi tanıdıklarında bu soğukkanlılaşmalarına takviyeci olacak bir çözüm sunar. Bu aynı zamanda çocuğa bireyin hudutlarını ve eforlu duygularını sıhhatli bir biçimde nasıl idareyebileceği mevzusunda misal vermeyi sağlar.
2. Çocuklarla duygular hakkında konuşmak: Hiddet, uygun biçimde idarenirse, ondan çok şey bilebilecek bir duygudur. Sevinç, coşku, yeis, hiddet, kıskançlık ve hayal kırıklığına kadar tüm duyguların kabul edilmesi, çocuklara tam duyguların hepsinin insan tabiatının bir parçası olduğunu gösterir. Ebeveyn sinirlenme gidişatında kendini nasıl sezdiğini, nasıl bu devirici duyguyu yapıcıya çevirdiğini anlatarak çocuğunun da bunları yapmayı bilmesini sağlamalıdır. Bu biçimde kendilerine ve başkalarına karşı hürmetli bir davranış geliştirmelerine ve hayatta sıhhatli ilişkiler kurmalarına takviyeci olacaktır.
3. Çocuğun makûs davranışlarını durgun, hürmetli ve seviyeli olarak ele almak: Çocuklar elbette ara gizeme haylazlık yapacaklardır zira bu gelişmenin bir parçasıdır. Onlarla saygıdeğerliklerini gözetecek, ancak bazı tutumların tolere edilmediğini sarihçe ortaya koyan sağlam bir biçimde konuşulması gerekmektedir. Konuşurken yukarıyadan veya çok uzaktan konuşmak yerine, göz seviyelerine inerek konuşulması gerekmektedir. Konuşurken aynı zamanda, hürmetli davranmalı ve kendi aralarında problem çözebilecekleri özümsetilmeye çalışılmalıdır.
4. Tehditlerden sakınarak neticelere odaklanmak: Vahşiye Coloroso’ya göre, tehdit ve ceza kullanmak hiddet seviyesini artırarak, dargınlık ve çatışma civarı yaratmaktadır. Bu gidişat uzun vadede, çocuğun iç disiplinini geliştirmesini yasaklayan bir gidişattır. Tehditler ve cezalar çocukları utandırır ve mahcup ederken, kendilerini güvensiz sezdirir. Öte yandan, adaletli bir biçimde emin bir tavrı ele alınması çocukların daha iyi tercihler yapmasına takviyeci olur.
Çocukların esas gereksinimlerinin kumpaslı olarak karşılanması
Uyku ve açlık gibi, esas gereksinimlerin karşılanması, çocukları mutlu eder ve genel olarak daha iyi tutumlar sağlar. Ayrıca, rutinlerin oluşturulması, daha az kaygılanmalarına ve yanlış hareket etme tehlikesini eksiltmelerine takviyeci olacaktır.

Eğer Çocuklara Haykırıldıysa Nasıl Davranmak Gerekir?

Haykırma temkine taktiği ne kadar iyi olursa olsun, bazen sesi yükseltmek kaçınılmaz birÇocuklara Bağırmanın Uzun Süreli Etkileri gidişattır. Eğer ebeveyn hiddetine hâkim olamayarak bağırdıysa çocuğundan özür dilemelidir. Bu özür ve herkesin kusur yapabileceğini ve özür dilemesi gerektiğini anlatan büyük bir ders kalitesindedir. Eğer çocuk ebeveynine haykırıyorsa, onlara hudutları öğrenmeleri gerektiği ve haykırmanın kabul edilebilir bir bağlantı yolu olmadığını andırdırılmalıdır. Ve hürmet gösterdikleri sürece dinlemeye hazır olunduğu öğrenmeleri sağlanmalıdır.
Bir ebeveyn çok hiddetli, dargın, sıkılmış veya hazin bir vaziyetteyken çocukları ile konuşmadan evvel kendine bir zaman tanımalıdır. Bu zamanda derin bir soluk alarak durgunlaşmalı ve konuşmayı soğukkanlılaşınca yapmalıdır. Zaman içinde ebeveynler de çatışma idaresini basitleştiren hayat boyu alışkanlıklar kazanacakları için bu daha basit bir süreç olarak devam edecektir. Unutulmamalıdır ki; ancak bu biçimde çocuğa kusurlar olabileceği ve bağışlamanın bir ailede sıhhatli bağlantı için ehemmiyetli bir taşıt olduğunu öğretilebilir.
Çocuklarına haykırarak disiplin etmeye çalışan ebevynler bir vakit sonra bunun negatif tesirlerini görmeye başlarlar. Bu negatif tesirlerden kısa süreli olanların kimileri şunlardır:
• Çocuklar iletilerini birbirlerine iletmek için haykırmayı seçim ederler
• Etrafındakilerle bağlantıda hürmetli olmak yerine haykırmayı seçim ederler. Hatta ebeveynlerine dahi her fırsatta haykırırlar.
• Ebeveynler ile çocukları arasındaki ilişki tereddüt, sıhhatsiz bir biçimde asıllaşır.
• Çocuklar ebeveynlerinden uzaklaşabilirken yaşıtlarından ebeveynlerinden daha fazla etkilenebilirler. Bu da yanlış tercihlere neden olabilir.
Ebeveynlerin Hiddetlerini Yasaklamaları İçin Atacakları Bazı Adımlar
Haykırmanın ortaya çıkardığı bu tesirlerini değiştirmek olasıdır. Bunun için bazı adımlar atmak gerekir ve bu adımlar şu biçimdedir:
• Çocukla, haykırmanın yanlış olduğu ve hiddeti bu biçimde göstermenin neden sıhhatli olmadığı mevzusunda içten bir konuşma yapılmalıdır.
• Evin civarı, insanların hürmetle bağlantı kurduğu ve yargılamadan, utanmadan veya suçlamadan birbirlerinin duygularını kabul ettiği durgun bir etraf haline getirilmelidir. Sarih laflılık diyalog etrafını sağlar ve ailedeki herkesi mesul meblağ.
Çocuklara Bağırmanın Uzun Süreli Etkileri• Ebeveynler kusur yaparsa, bırakmamalıdır. Bu basit bir süreç değildir ama bırakmamalıdır zira çocuk her türlü gayrete kıymet bir varlıktır.
• Eğer ebeveyn sık sık sinirleniyorsa ve bunu çocuğuna olan tavırlarına yansıtıyorsa hakimiyet etmekte zorlanılabilir. Bir sualin olduğunu kabul etmek, onu idaremeyi bilmek için atılan ilk adımdır. Bu, ebeveynin kendisini daha iyi sezmesine ve çocuklarıyla durgun ve sevgi dolu bir biçimde bağlantı kurmasına takviyeci olacaktır.

Hiddet İşaretleri

Amerikan Konutluluk ve Aile Terapisi Birliği’ne göre, hiddet meselelerinin tanımlanmasına müteveccih işaretlerden kimileri şunlardır:
• Görünüşte ufak sorunlara uygunsuz bir biçimde kızmak
• Yüksek tansiyon, mide sızısı veya anksiyete gibi strese bağlı semptomlar yaşamak
• Bir hiddet hadisesinden sonra kabahatli ve hazin sezmekle beraber, aynı gidişatı tekerrür tekerrür yaşamak
• Hürmetlı diyaloglar yerine, değişik fertlerle çatışmalara girmek
Şayet bireyde hiddet işaretleri varsa bir terapist durgun olmanın ve patlamaları temkine yollarını geliştirmesine takviyeci olabilir. Ayrıca bir terapistten dayanak almak hiddetin beğendikleriyle olan ilişkiler üzerindeki hasarlı tesirlerini giderilmesinde de tesirli olacaktır. Bir ebeveyn eğer çocukları için en iyisini istiyorsa ebeveynlik tercihlerini şuurlu olarak yapması gerekir. Ve unutulmamalıdır ki ebevyn de bi,r insandır ve kusur yapabilir.

Haykırmanın Muayenehane Tesirleri

Özellikle de çocuklar çok haylazlık yapıyorlarsa, öfkelenmek banaldir. Ancak bu hüsranı ifade etme ve gidişatı ele alma biçimi, şahsiyet gelişimi ve uzun süreli sıhhat şartları üzerinde ehemmiyetli tesirleri olabilir. Gerçeğinde, haykırmak gibi sert tepkilerin, çocuklar üzerinde aşinasından büyük bir tesiri olabilir. Haykırmanın çocuklar üzerindeki tesirlerini araştıran muayenehane çalışmalara göre uzun vadede yarattığı tesirler şu biçimdedir:
Haykırma tutum problemleri daha da makûslaştırır: Ebeveynler çocuklara haykırmanın o anda bir meseleyi çözebileceğini ya da gelecekte makûs davranmalarını yasaklayabileceğini düşünebilirler. Ancak araştırmalar gerçeğinde uzun vadede daha fazla mesele yaratabileceğini göstermektedir. Haykırma gerçeğinde çocuğun tutumunu daha da makûslaştırır. Bu yeni bir gidişatı düzenlemeye çalışmak için daha fazla haykırmak gerektiği anlamına kazanç. Ve döngü devam eder gider. Yapılan bir çalışmada, ebeveyn-çocuk ilişkileri araştırılmış, haykırmanın kısır bir döngü olduğu ortaya çıkmıştır. Çalışmada, ebeveynleri tarafından haykırılan 13 yaşındaki çocuklar, bir sonraki sene süresince makûs tutum seviyelerini artırarak tepki göstermişlerdir.
Ve yapılan bu araştırma çalışmalarına göre ebevynlerden hangisinin bu tepkiyi verdiği başka bir deyişle haykırdığının netice üzerinde bir tesiri yoktur. Sert disiplin babadan veya anneden gelmesi fark yaratmaz. Netice aynıdır: tavırsal meseleler daha da makûsa gider. Çocuk duygusal istismarının uzun vadeli tesirleri hakkında daha fazla bilgi edinilerek ehemmiyetini kavramak ve gerekeni yapmak gerekir.
Haykırmak, çocuklarda beyin gelişimini değiştirir: Haykırma ve değişik sert davranışlar, çocuğun beyninin gelişimini bütün anlamıyla değiştirebilir. Zira insanlar negatif bilgileri ve hadiseleri iyi olanlardan daha süratli ve detaylı bir biçimde işlerler. Güvenilir bir araştırma çalışmasına göre çocukluk çağında ebeveynleri tarafından laflı taciz hikayesi olan şahısların beyin MRG taramalarını istismar hikayesi olmayanların taramalarıyla karşılaştırılmıştır. Beynin, sesleri ve dili işlemekten mesul kısımlarında gözle görülür bir fiziksel fark bulunmuştur. Çocuklara Bağırmanın Uzun Süreli Etkileri
Haykırma bunalıma neden olabilir: Ebeveynleri tarafından haykırılan çocuklar yalnızca gücenmiş, korkmuş veya hazin sezmekle kalmaz, erişkinlik çağında daha derin psikolojik meselelere sahip olmalarına neden olabilir. Bir araştırma çalışmasında haykırılan 13 yaşındaki çocukların, çoğalan tutum meseleleri yanında, ayrıca depresif bulgularda da bir yükseliş bulmuşlardır. Değişik bir hayli çalışma da iletişim duygusal istismar ve bunalım veya kaygı arasında iletişim bulunmuştur. Bu cins bulgular makûslaşan tavırlara yol açabilir ve hatta uyuşturucu kullanımı veya tehlikeli cinsel etkinlikteki çoğalış gibi eylemlere dönüşebilir.
Haykırma fiziksel sıhhati etkileyebilir: Sihrime yarıyılında bireyin yaşadığı bir tecrübe fark etmeyeceği bir hayli istikametten bireyi şekillendirir. Çocukluk çağında laflı taciz eden bir ebeveyn, çocuğun erişkin olarak bazı sıhhat meseleleri tehlikesini artırabilir. Güvenilir bir araştırma çalışmasına göre çocukken stres yaşamanın fiziksel sıhhat üzerinde uzun vadeli tesirleri olabilmektedir.
Haykırma kronik sızıya neden olabilir: Yeni bir araştırma çalışmasına göre makûs laflar sızılı kronik vaziyetlerin sonradan geliştirilmesi dahil olmak üzere negatif sıhhat şartlarıyla bir iletişim bulunmuştur. Bu şartlar artrit, baş sızıları, sırt ve boyun problemleri ve değişik kronik sızıları kapsamaktadır. Bu mevzuda ebevynler ebeveynlik tavrında farklılık yapmak veya bazı yeni teknikleri bilebilirler. Eğer hiddetlendiklerinde hakimiyeti kaybettiklerini fark ediyorlarsa bir uzmandan dayanak alabilirler. Bir terapist veya hatta başka bir ebeveyn, bu duyguların kimilerini çözmeye ve onlarla daha sıhhatli bir biçimde başa çıkmak için bir tasarı geliştirmeye takviyeci olabilir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ