Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Çağdaş Tarihin En Büyük Tabiat Hadiseyi : Haiyan Tayfunu

  • 13 Nisan 2021
  • Çağdaş Tarihin En Büyük Tabiat Hadiseyi : Haiyan Tayfunu için yorumlar kapalı
  • 146 kez görüntülendi.

Haiyan , dünyanın en büyük su kütlesi olan Pasifik Ummanı’nda alana gelmiştir. Aşinayı gibi hakikatinde her ne kadar biz ”tayfun” ya da ”fırtına” da desek her iki tabiat hadiseyi de birbirinin aynıdır. Yalnızca bu reelleştiği coğrafyaya göre değişik bir biçimde adlandırıştan kaynaklanır. Başka bir ifadeyle tayfun da fırtına da hakikatinde aynı tabiat hadiselerine insanoğlu tarafından […]

Modern Tarihin En Büyük Doğa Olayı : Haiyan TayfunuHaiyan ,

dünyanın en büyük su kütlesi olan Pasifik Ummanı’nda alana gelmiştir. Aşinayı gibi hakikatinde her ne kadar biz ”tayfun” ya da ”fırtına” da desek her iki tabiat hadiseyi de birbirinin aynıdır. Yalnızca bu reelleştiği coğrafyaya göre değişik bir biçimde adlandırıştan kaynaklanır. Başka bir ifadeyle tayfun da fırtına da hakikatinde aynı tabiat hadiselerine insanoğlu tarafından yakıştırılan değişik ifade ya da adlardır. Ancak her ne kadar bu iki hadisede aynı tabiat hadiseyi olsa da, hakikatinde oluştuğu yer nedeniyle tayfunlar, fırtınalara göre çok daha tesirli olabilmektedirler. Bunun sebebi, bu tabiat hadisesinin beden bulduğu coğrafyanın Pasifik Ummanı oluşudur. Pasifik Ummanı, bu gibi tabiat vakalarının daha fazla beslendiği son derece tropik bir coğrafyadır. İşte bu coğrafya 2013 senesinde çağdaş dünya tarihine geçen bir tayfuna konut sahipliği yapmıştır. Bu tayfuna mahallî olara ”Yolanda” ismini yakıştıranlar da vardır. Ancak en öğrenilen ismi Haiyan Tayfunu’dur. Mevzubahisi bu tayfunu bu denli ehemmiyetli kılan, hakikatinde bir hayli parametredir. Bu parametreler içinde hiç kuşku yok ki, girdap sürati ve de deviriciliği başı sürükler.

Modern Tarihin En Büyük Doğa Olayı : Haiyan TayfunuHaiyan Tayfunu, Meranti Tayfunu’yla birlikte dünya üzerinde yaşanmış azami rüzgar eforuna sahip ve de karaya bu hızla varmış tabiat hadiseyi olarak tarihe geçmiştir.

”Süper Tayfun” olarak da lanse edilen Haiyan Tayfunu, her yıl vasati 20’den fazla tropik tayfun hücumuna maruz kalan Filipinler’e saate 380km’lik bir hızda erişen Haiyan Tayfunu, bu anlamda ülkeyi sanki kalıntıya çevirmiştir. Görüldüğü gibi saatteki sürati 380km olan bir rüzgar eforuna sahip tayfun, dünyanın pek de aşina olduğu bir gidişat değildir. O surattan bunu sınıflandırırken hakikatinde ”5. Kategori” olarak ifade etmek azıcık beceriksiz kalacaktır. Zira bu hakikatinde belki 6 dahi değil daha fazla şiddete sahip bir tayfundur. Saffir – Simpson ölçeğine göre 5. Kategori bir tayfun olan Haiyan Tayfunu, 7 Kasım 2013 tarihinde maksimum rüzgar eforuna erişmiştir. Bu rüzgar eforuna erişildiğinde hakikatinde Filipinler’e de kısmen varan bir Haiyan Tayfunu’ndan bahsedebiliriz. 3 Kasım 2013’te başlayan bu tropik fırtına çok kısa zaman içinde Pasifik Ummanı’nun pespaye tazyikli sıcak sularından beslenerek 4 günde devasa bir canavara dönüşmüştür. Pasifik Ummanı, her yıl onlarca tayfuna konut sahipliği yapar ve de onları karalara eriştirecek seviyede yakıtla doldurur. Başka bir ifadeyle tayfunları besleyen bu sıradışı devasa su kütlesi, yaşanan tam tayfunların ”annesi” konumundadır. 380km’lik rüzgar gücüyle varılan Filipinler, sanki sarih hava kabirliğine dönmüştür.

Modern Tarihin En Büyük Doğa Olayı : Haiyan Tayfunu11 Kasım 2013 tarihinde kadar bölgede terör estiren Haiyan Tayfunu, fotoğrafı kayıtlara göre, 6,329 bireyin vefatına ve 1,074 bireyin de kaybına yol açmıştır. Ülkeye verdiği hasar ise, 2,86 milyon Amerikan doları ortamında olmuştur. Haiyan Tayfunu, hakikatinde küresel ısınmanın neler yapabileceğini gösteren en büyük bilgileri içinde barındırır. Bundan sonraki senelerde yaşanacak tabiat vakaları bunlardan daha az risk yaratmayacaktır. İnsanoğlu yaşadığı seyyare için bir temkin almazsa çok kısa vakitte daha değişik tecrübelerle de tanışmak zorunda kalacaktır. Bu bilimsel açıdan su götürmez bir hakikattir. Geçtiğimiz 50 senede deniz suyu sıcaklığı vasati yarım derece arkasıydı. Bir yarım derecelik çoğalış daha yaşanırsa, bu gidişatta trajedilerin önünü almak daha da ihtimalsiz ve de maliyetli olacaktır.

Yazar:Emir Karasu

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ