Site Rengi

BilgiliUsta.com | Aradığınız Her Bilginin Adresi.

Andromeda’nın Tarihçesi

  • 21 Nisan 2021
  • Andromeda’nın Tarihçesi için yorumlar kapalı
  • 210 kez görüntülendi.

İlk olarak 960’lı senelerde Abdül Rahman el-Sufi semada zincire vurulmuş bayan takımyıldızı yanında soluk bir cisim gördü. Ne kadar ehemmiyetli olduğunu öğrenmeden bu cisme “ufak bulut” ismini verdi. O zamandan bu zamana, silik bulutu gözlemleyen bir çok şahıs oldu. Bazısı ona değişik cinste bir yıldız dedi, bazısı gaz bulutu. Hatta Fransız kuyruklu yıldız avcısı Charles […]

İlk olarak 960’lı senelerde Abdül Rahman el-Sufi semada zincire vurulmuş bayan takımyıldızı yanında soluk bir cisim gördü. Ne kadar ehemmiyetli olduğunu öğrenmeden bu cisme “ufak bulut” ismini verdi. O zamandan bu zamana, silik bulutu gözlemleyen bir çok şahıs oldu. Bazısı ona değişik cinste bir yıldız dedi, bazısı gaz bulutu. Hatta Fransız kuyruklu yıldız avcısı Charles Messier öteki kuyruklu yıldızlarla karıştırmamak için yaptığı listede bu cisme 31 numara dedi. Büyüyen teknoloji sayesinde bugün biz bu silik buluta M31, Messier 31, NGC224 ya da en aşina ismiyle Büyük Andromeda Galaksisi diyoruz. Ufak bir anekdot düşeyim buraya: Seyyaremizin geleceği bu dev galaksinin tavrına bağlı.

Peki nedir bu Andromeda?
Andromeda'nın TarihçesiAndromeda, tıpkı Samanyolu gibi helezoni bir galaksi ama görüntüler ulusa galaksiye dönüştüğünü gösteriyor. Tahminen bir trilyon yıldıza sahip olmasınabu sayı Samanyolu’nda bulunan yıldız rakamının 4 katı karşın orantısız bir biçimde , parlak yıldız rakamı az olduğundan, Samanyolu’dan dörtte birı daha az parlak. Ayrıca büyük ölçüde gaz,toz ve karanlık madde bulunduruyor. El-Sufi’nin Andromeda’yı gördüğünde ona “silik bulut” demesinin ve gerçekten de üryan gözle öyle görünmesinin sebebi Samanyoluyla arasındaki mesafe. Ayrıca Samanyolu’ndan üryan gözle görünen en uzak gök cismi olma özelliğini de taşıyor. Samanyolu ve Andromed arasındaki en büyük farksa, Andromeda’nın çift çekirdeğe sahip olması.

Andromeda'nın TarihçesiAndromeda gördüğümüz yıldızlardan binlerce kat daha uzak. Öyle ki ışık Andromeda’dan yeryüzünde 2.5 milyon senede erişiyor. Başka Bir Deyişle bugün gördüğümüz görüntü çağdaş insanın atasının zamanında yola çıkmış ve bize yeni erişmiş olan görüntüdür. Peki, madem bu kadar uzak biz bu galaksiyi nasıl oluyor da görebiliyoruz, ışığı nasıl bize erişebiliyor? Andromeda, salt parlaklığı -21m.1 kadir olan başka bir deyişle Güneş’deri takribî 24 kadir* kadar daha parlak olan bir gökcismidir. Bunun olabilmesi için M31’in içinde güneş kadar parlak olan, en az 1010 adet yıldızın mümkün gerekir. Ayrıca güneşten daha sönük olan yıldızların tespit etilmelerinin efor olması ve bize gözüken ışımaya çok az katkıda bulunma ihtimalleri sebebiyle hesaplanan yıldız rakamı sadece bir alt limittir. Bu sebeple, Messier 31’deki yıldızların rakamı, içinde 1011 güneş kütlesi bulunan Samanyolu’nun içindeki yıldızların rakamından en azından iki kat daha fazla olmalıdır.

Kütleler oranlandığındaysa Samanyolu daha yoğun ve daha ağır bir galaksi. Bu Andromeda’nın ölümcül rotasının bir neticeyi. Ölümcül derken, gerçekten ölümcül! Andromeda’nın geçmişte başka bir galaksiyle çarpışıp onu tamamiyle hazmettiğini düşündürecek bir çok delil var. İki çekirdeğe sahip olması bunun en başında geliyor. Andromeda’nın bu ikinci çekirdeğinin yaradılışı hakkında iki ayrı kuram var. Birincisi, ölümcül olanı; başka bir galaksiyi yutmuş olması ve öteki galaksinin çekirdeğinin Andromeda’nın çekirdeğinin çekim eforu sayesinde çekildiği. Bizim için daha hayırlı olan ikinci kurama göreyse Andromeda reelinde bir çekirdeğe sahip. Ama yıldızlararası civar çekirdeğin bir kısmını örtmüş ve bu surattan Andromeda’nın çekirdeği bize iki değişik çekirdekmiş gibi görünüyor.

Andromeda’nın rotası ve dolaşanımızın geleceği demiştik. Andromeda saniyede 300km’lik bir süratle galaksimize yanaşmakta. Şayet birinci kuram doğruysa bir kaç milyon sene sonra insanlık için hiç güzel bir görüntü çizmeyecek olan bu karşılaşmada iki gökada birbirine girecek ve Andromeda galaksimizi yutacak.

Andromeda'nın Tarihçesi

Andromeda'nın TarihçesiKısa Tarihçesi
964 ” Abdülrahman el-Sufi: İlk gözlem
1612 ” Simon Marius: Teleskopla ilk gözlem
1716 ” Edmund Halley gözlem
1755 ” Immanuel Kant: Değişik bir galaksi olduğunu korundu.
1764 ” Charles Messiergözlem
1785 ” William Herschelgözlem
1864 ” William Huggins: İlk tayf gözlemi.
1885 ” S Andromeda süpernovası
1888 ” Isaac Roberts: İlk resim.
1912 ” Westo Slipher: Andromeda’nın sürati gözlemlendi.
1920 ” Curtis: Uzak bir galaksi olduğu iddiası ortaya atıldı.
1923 ” Edwin Hubble: Samanyolu’nun dışında olduğu bulundu.
1940-1453 ” Walter Baade: Samanyolu ve Andromeda’nın iki değişik cinste yıldızdan oluştuğu gözlemlendi.
1988 ” Alan Dressler: Merkezinde karadelik olduğu gözlemlendi.
1989 ” John Kormendy, Alan Dressler: Çift çekirdeğe sahip olduğu bulundu.
2005 ” Ignasi Ribas: Samanyolu’yla arasındaki mesafenin 2,52 milyon ışık seneyi olduğu hesaplandı.
2005 ” Scott Chapman: 220.000 ışıkyılı çapında olduğu hesaplandı.
2006 ” Pauline Barmby: 1 trilyon yıldıza sahip olduğu bulundu
2009 ” Alan McConnachie: Etrafındaki galaksileri yutarak ilerlediği bulundu.

Kadir: Parlaklık miktarı üniteyi kadir olarak adlandırılır. Kadir kıymeti olumsuz ,0 ve pozitif bedeller alabilir. Parlaklık, pozitiften olumsuza doğru kaydıkça çoğalmaktadır.

İki cins parlaklık vardır;
Görünen Parlaklık m : Göz dürbün teleskop gibi ışık müşterisine erişen ışığın parlaklık kıymetine görünen parlaklıkm denir.Bunun için kutup yıldızının görünen parlaklığı +2,12 kadir kabul edilerek yıldızın parlaklığı kutup yıldızıyla karşılaştırılarak görünen parlaklık tesbit edilir.

Güneşin görünen parlaklığı : m = -26,84 kadir
Aldebaran görünen parlaklığı : m = -1,06 kadir
Antares görünen parlaklığı : m = +1,22 kadir
Sirius görünen parlaklığı : m = -1,58 kadir

Salt Parlaklık M : Yıldızların uzaklığına göre değişmeyen parlaklık üniteyidir. Bir yıldızın 10 parsek uzaklıkta düşünüldüğü zaman sahip olduğu parlaklık kıymetine o yıldızın salt parlaklığı denir.

Güneş’in salt parlaklığı : M = +4,85 kadir
Aldebaran yıldızının salt parlaklığı : M = -0,1 kadir
Sirius A yıldızının salt parlaklığı : M = +1,3 kadir

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ